| GK, కరంట్ అఫైర్స్, రీజనింగ్ ,ఇంగ్షీషు & క్వాంటిటేటివ్ ఆప్టిట్యూడ్ బూస్టర్ |
|---|
| బ్యాంక్ ,రైల్వే ,SSC,UPSC, APPSC, TGPSC , డిఫెన్స్ , PSUs మరియు ఇతర రాష్ట్ర , జాతీయ స్థాయి పోటీ పరీక్షలకు అవసరం అయిన స్టడీ మెటీరీయల్ మీకోసం . రెగ్యులర్గా ఫాలో అవ్వండి ఉద్యోగం సాధించండి . Make big targets and achieve |
జనరల్ నాలెడ్జ్
భారతదేశంలో విద్యా రంగం మరియు పత్రికా రంగ అభివృద్ధి
1. భారతదేశంలో పత్రికా రంగం ఆవిర్భావం (Rise of Press in India)
- భారతదేశంలో పత్రికా రంగ చరిత్ర: భారతదేశంలో పత్రికా రంగం పోర్చుగీసువారి రాకతో ప్రారంభమైంది. జెస్యూట్ మిషనరీలు 1557లో గోవాలో మొదటి పుస్తకాన్ని ప్రచురించారు.
- భారతదేశంలో తొలి ముద్రణాలయం: బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ బొంబాయిలో మొదటి ముద్రణాలయాన్ని స్థాపించింది.
- భారతదేశంలో తొలి వార్తాపత్రిక: జేమ్స్ అగస్టస్ హికీ 1780లో బెంగాల్ గెజెట్ (Bengal Gazette)ను ప్రారంభించారు. దీనిని కలకత్తా జనరల్ అడ్వర్టైజర్ (Calcutta General Advertiser) అని కూడా పిలిచేవారు.
- భారతీయ భాషల్లో వార్తాపత్రికలు: రాజా రామ్మోహన్ రాయ్ భారతీయ భాషల్లో వార్తాపత్రికలను ప్రచురించిన తొలి భారతీయులలో ప్రముఖుడు.
- రాజా రామ్మోహన్ రాయ్ ప్రచురణలు:
- సంవాద్ కౌముది (Samvad Kaumudi): బెంగాలీ భాషలో ప్రచురించారు.
- మిరాత్-ఉల్-అఖ్బర్ (Mirat-ul-Akhbar): పర్షియన్ భాషలో ప్రచురించారు.
- తొలి భారతీయ సంపాదకుడు, వార్తాపత్రిక యజమాని: రాజా రామ్మోహన్ రాయ్ భారతీయ పత్రికా రంగంలో ఈ ఘనత సాధించిన ప్రముఖులలో ఒకరు.
- తొలి ప్రాంతీయ భాషా వార్తాపత్రిక: సమాచార్ దర్పణ్ (Samachar Darpan) 1818లో బెంగాలీ భాషలో ప్రచురితమైంది.
- సెరాంపూర్ మిషనరీలు: విలియం కేరీ, జాషువా మార్ష్మన్, విలియం వార్డ్ తదితరులు భారతీయ భాషల్లో పత్రికల అభివృద్ధికి కృషి చేశారు.
- భారతదేశంలో రోటరీ ముద్రణ యంత్రం: స్టేట్స్మన్ పత్రిక రోటరీ ముద్రణ యంత్రాన్ని ఉపయోగించిన తొలి పత్రికగా పేర్కొనబడింది.
- రాయిటర్స్ కార్యాలయం: 1866లో భారతదేశంలో రాయిటర్స్ కార్యాలయం స్థాపించబడింది.
- అసోసియేటెడ్ ప్రెస్ ఆఫ్ ఇండియా (Associated Press of India): ఇది తరువాత స్థాపించబడింది. అయితే పక్షపాతపూరిత వార్తా ప్రసారంపై విమర్శలు ఎదుర్కొంది.
- భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ ప్రభావం: భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ ఆవిర్భావం భారతదేశంలో పత్రికా రంగం, జర్నలిజం అభివృద్ధికి ఊతమిచ్చింది.
- ఇల్లస్ట్రేటెడ్ వీక్లీ ఆఫ్ ఇండియా: 1878లో బొంబాయిలో ప్రారంభమైంది.
- ది క్యాపిటల్ (The Capital): 1888లో కలకత్తాలో ఆర్థిక వారపత్రికగా ప్రారంభమైంది.
2. జాతీయోద్యమంలో పత్రికల పాత్ర
- బాంబే క్రానికల్ (Bombay Chronicle): 1913లో ఫిరోజ్షా మెహతా ప్రారంభించారు.
- ది లీడర్ (The Leader): మదన్ మోహన్ మాలవీయ అలహాబాద్లో ప్రారంభించారు. ఇది మితవాద భావజాలానికి వేదికగా నిలిచింది.
- న్యూ ఇండియా (New India): అనీ బెసెంట్ హోమ్రూల్ ఉద్యమానికి మద్దతుగా ఈ పత్రిక ద్వారా ప్రచారం చేశారు. గతంలో మద్రాస్ స్టాండర్డ్గా ఉన్న పత్రిక పేరును న్యూ ఇండియాగా మార్చారు.
- యంగ్ ఇండియా (Young India): మహాత్మా గాంధీ ఈ ఆంగ్ల పత్రికను ప్రచురించారు.
- నవజీవన్ (Navajivan): గాంధీజీ గుజరాతీ భాషలో ప్రచురించిన పత్రిక.
- ది ఫ్రీ ప్రెస్ ఆఫ్ ఇండియా (The Free Press of India): 1927లో స్థాపించబడింది.
- దీనికి అనీ బెసెంట్, జీ.డి. బిర్లా, వాల్చంద్ హీరాచంద్ తదితరులు మద్దతు ఇచ్చారు.
- శాసనోల్లంఘన ఉద్యమం (Civil Disobedience Movement): ఈ ఉద్యమ కాలంలో జాతీయవాద పత్రికల సంఖ్య పెరిగింది.
- ఇండియన్ ఎక్స్ప్రెస్ (Indian Express): ఆంగ్ల వార్తాపత్రిక.
- దినమణి (Dinamani): తమిళ వార్తాపత్రిక; 1933లో ప్రారంభమైంది.
- హరిజన్ (Harijan): మహాత్మా గాంధీ ప్రారంభించిన ఆంగ్ల వారపత్రిక.
- పత్రికలపై బ్రిటిష్ ఆంక్షలు: బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం పత్రికలపై నియంత్రణలు విధించింది. 1878లో వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ చట్టం (Vernacular Press Act) ద్వారా భారతీయ భాషా పత్రికలను లక్ష్యంగా చేసుకుంది.
- ఇండియన్ పెనల్ కోడ్: 1898లో చేసిన సవరణలతో సహా వివిధ చట్టాల ద్వారా పత్రికలపై ఆంక్షలు విధించబడ్డాయి. రాజద్రోహం వంటి నిబంధనలను కూడా ఉపయోగించారు.
3. బ్రిటిష్ పాలనలో భారతదేశంలో విద్యాభివృద్ధి (Education)
- బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ లక్ష్యం: భారతీయుల్లో కొందరికి విద్యను అందించి, వారిని పరిపాలనా కార్యకలాపాలకు ఉపయోగించుకోవడం, స్థానిక ఆచారాలు మరియు చట్టాలను అర్థం చేసుకోవడంలో సహాయం పొందడం.
- కలకత్తా మదర్సా (Calcutta Madrasa) – 1781:
- వారెన్ హేస్టింగ్స్ స్థాపించారు.
- ముస్లిం చట్టాల అధ్యయనాన్ని ప్రోత్సహించడం ప్రధాన లక్ష్యం.
- బెనారస్ సంస్కృత కళాశాల (Sanskrit College) – 1791:
- జోనాథన్ డంకన్ స్థాపించారు.
- హిందూ తత్వశాస్త్రం, న్యాయ సంప్రదాయాల అధ్యయనానికి ప్రోత్సాహం ఇచ్చింది.
- క్రైస్తవ మిషనరీల పాత్ర:
- క్రైస్తవ మిషనరీలు భారతదేశంలో పాఠశాలల స్థాపనకు కృషి చేశారు.
- వారి ప్రధాన లక్ష్యాలలో విద్యతో పాటు క్రైస్తవ మత ప్రచారం కూడా ఉండేది.
- విలియం కేరీ:
- 1793లో భారతదేశానికి వచ్చారు.
- 1800 నాటికి బెంగాల్లోని సెరాంపూర్లో బాప్టిస్ట్ మిషన్ను స్థాపించడంలో కీలక పాత్ర పోషించారు.
- ప్రాంతంలో పలు ప్రాథమిక పాఠశాలల ఏర్పాటుకు కృషి చేశారు.
- చార్టర్ చట్టం – 1813 (Charter Act of 1813):
- భారతదేశంలో విద్యకు ప్రభుత్వ బాధ్యతను అధికారికంగా గుర్తించిన ముఖ్యమైన చట్టం.
- బ్రిటిష్ పాలనలోని భారతీయ ప్రాంతాల్లో విద్యాభివృద్ధికి సంవత్సరానికి రూ. 1 లక్ష కేటాయించాలని నిర్ణయించారు.
4. ప్రాచ్యవాదులు – ఆంగ్లవాదుల వివాదం
భారతదేశంలో ఎలాంటి విద్యను అందించాలనే అంశంపై రెండు వర్గాల మధ్య చర్చ జరిగింది.
1. ప్రాచ్యవాదులు (Orientalists)
- భారతీయ సంప్రదాయ విద్యను సమర్థించారు.
- సంస్కృతం, అరబిక్, పర్షియన్ వంటి భాషల్లో విద్యను ప్రోత్సహించారు.
- భారతీయ సాంప్రదాయ విజ్ఞానానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చారు.
2. ఆంగ్లవాదులు (Anglicists)
- పాశ్చాత్య విద్యావిధానాన్ని సమర్థించారు.
- ఆంగ్ల భాష ద్వారా ఆధునిక శాస్త్రాలు, సాహిత్యాన్ని బోధించాలని కోరుకున్నారు.
- పాశ్చాత్య విజ్ఞానాన్ని భారతీయులకు అందించడంపై దృష్టి పెట్టారు.
3. విద్యాబోధన భాషపై వివాదం
- భారతీయ భాషల్లో విద్యను బోధించాలా లేదా ఆంగ్లంలో బోధించాలా అనే అంశంపై చర్చ జరిగింది.
- 1835లో లార్డ్ విలియం బెంటింక్ పాలనలో ఆంగ్ల భాష ద్వారా పాశ్చాత్య శాస్త్రాలు, సాహిత్యాన్ని బోధించడానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చారు.
4. ఉన్నత విద్యాసంస్థల స్థాపన – 1835
- ఎల్ఫిన్స్టోన్ కళాశాల (Elphinstone College): బొంబాయిలో స్థాపించబడింది.
- కలకత్తా మెడికల్ కళాశాల (Calcutta Medical College): కలకత్తాలో స్థాపించబడింది.
- ఈ సంస్థలు పాశ్చాత్య విద్యా విధానంలో ఉన్నత విద్యను అందించడంలో కీలక పాత్ర పోషించాయి.
5. ముఖ్యమైన అంశాలు – ఒక చూపులో
| సంవత్సరం | సంఘటన / సంస్థ | ముఖ్యమైన వ్యక్తి / వివరాలు |
|---|---|---|
| 1557 | గోవాలో తొలి పుస్తక ప్రచురణ | జెస్యూట్ మిషనరీలు |
| 1780 | బెంగాల్ గెజెట్ | జేమ్స్ అగస్టస్ హికీ |
| 1781 | కలకత్తా మదర్సా | వారెన్ హేస్టింగ్స్ |
| 1791 | బెనారస్ సంస్కృత కళాశాల | జోనాథన్ డంకన్ |
| 1793 | విలియం కేరీ భారతదేశానికి రాక | క్రైస్తవ మిషనరీ |
| 1800 | సెరాంపూర్ బాప్టిస్ట్ మిషన్ | విలియం కేరీ తదితరులు |
| 1813 | చార్టర్ చట్టం | విద్యకు రూ. 1 లక్ష వార్షిక కేటాయింపు |
| 1818 | సమాచార్ దర్పణ్ | బెంగాలీ వార్తాపత్రిక |
| 1835 | ఆంగ్ల విద్యకు ప్రాధాన్యత | లార్డ్ విలియం బెంటింక్ |
| 1878 | ఇల్లస్ట్రేటెడ్ వీక్లీ ఆఫ్ ఇండియా | బొంబాయిలో ప్రారంభం |
| 1888 | ది క్యాపిటల్ | కలకత్తాలో ఆర్థిక వారపత్రిక |
| 1913 | బాంబే క్రానికల్ | ఫిరోజ్షా మెహతా |
| 1927 | ఫ్రీ ప్రెస్ ఆఫ్ ఇండియా | జాతీయవాద పత్రికా రంగం |
| 1933 | దినమణి | తమిళ వార్తాపత్రిక |
6. పోటీ పరీక్షల కోసం గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన జతలు
- బెంగాల్ గెజెట్ — జేమ్స్ అగస్టస్ హికీ — 1780
- కలకత్తా మదర్సా — వారెన్ హేస్టింగ్స్ — 1781
- బెనారస్ సంస్కృత కళాశాల — జోనాథన్ డంకన్ — 1791
- సంవాద్ కౌముది — రాజా రామ్మోహన్ రాయ్ — బెంగాలీ
- మిరాత్-ఉల్-అఖ్బర్ — రాజా రామ్మోహన్ రాయ్ — పర్షియన్
- చార్టర్ చట్టం — 1813 — విద్య కోసం రూ. 1 లక్ష
- వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ చట్టం — 1878 — భారతీయ భాషా పత్రికలపై నియంత్రణ
- బాంబే క్రానికల్ — ఫిరోజ్షా మెహతా — 1913
- యంగ్ ఇండియా — మహాత్మా గాంధీ — ఆంగ్ల పత్రిక
- నవజీవన్ — మహాత్మా గాంధీ — గుజరాతీ పత్రిక
- హరిజన్ — మహాత్మా గాంధీ — ఆంగ్ల వారపత్రిక
భారతదేశంలో విద్యాభివృద్ధి మరియు పత్రికా రంగం, ప్రశ్నలు – సమాధానాలు
పోటీ పరీక్షల కోసం ప్రత్యేక స్టడీ మెటీరియల్ | APPSC, TSPSC, SSC, రైల్వే, బ్యాంకింగ్ తదితర పరీక్షలు
విభాగం–1: భారతదేశంలో పత్రికా రంగం (Rise of Press in India)
1. భారతదేశంలో తొలి వార్తాపత్రికను ప్రచురించిన వ్యక్తి ఎవరు?
సమాధానం: జేమ్స్ అగస్టస్ హికీ.
2. భారతదేశంలో తొలి వార్తాపత్రిక పేరు ఏమిటి?
సమాధానం: బెంగాల్ గెజెట్ (Bengal Gazette).
3. బెంగాల్ గెజెట్ను ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభించారు?
సమాధానం: 1780.
4. బెంగాల్ గెజెట్ను మరో ఏ పేరుతో పిలుస్తారు?
సమాధానం: కలకత్తా జనరల్ అడ్వర్టైజర్ (Calcutta General Advertiser).
5. భారతదేశంలో తొలి పుస్తకాన్ని ఎక్కడ, ఏ సంవత్సరంలో ప్రచురించారు?
సమాధానం: గోవాలో, 1557లో జెస్యూట్ మిషనరీల ద్వారా.
6. భారతదేశంలో తొలి భారతీయ భాషా వార్తాపత్రికగా ఏది ప్రసిద్ధి చెందింది?
సమాధానం: సమాచార్ దర్పణ్ (Samachar Darpan).
7. సమాచార్ దర్పణ్ ఏ భాషలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: బెంగాలీ.
8. సమాచార్ దర్పణ్ ఏ సంవత్సరంలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: 1818.
9. సంవాద్ కౌముది పత్రికను ప్రచురించిన వ్యక్తి ఎవరు?
సమాధానం: రాజా రామ్మోహన్ రాయ్.
10. సంవాద్ కౌముది ఏ భాషలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: బెంగాలీ.
11. మిరాత్-ఉల్-అఖ్బర్ పత్రిక ఏ భాషలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: పర్షియన్.
12. మిరాత్-ఉల్-అఖ్బర్ పత్రికతో సంబంధం ఉన్న ప్రముఖుడు ఎవరు?
సమాధానం: రాజా రామ్మోహన్ రాయ్.
13. భారతదేశంలో రోటరీ ముద్రణ యంత్రాన్ని ఉపయోగించిన తొలి పత్రికగా ఏది పేర్కొనబడింది?
సమాధానం: ది స్టేట్స్మన్ (The Statesman).
14. భారతదేశంలో రాయిటర్స్ కార్యాలయం ఏ సంవత్సరంలో స్థాపించబడింది?
సమాధానం: 1866.
15. ఇల్లస్ట్రేటెడ్ వీక్లీ ఆఫ్ ఇండియా ఎక్కడ, ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
సమాధానం: బొంబాయిలో, 1878లో.
16. ది క్యాపిటల్ పత్రిక ఎక్కడ, ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
సమాధానం: కలకత్తాలో, 1888లో ఆర్థిక వారపత్రికగా ప్రారంభమైంది.
విభాగం–2: జాతీయోద్యమంలో పత్రికల పాత్ర
17. బాంబే క్రానికల్ పత్రికను ప్రారంభించిన వ్యక్తి ఎవరు?
సమాధానం: ఫిరోజ్షా మెహతా.
18. బాంబే క్రానికల్ ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
సమాధానం: 1913.
19. ది లీడర్ పత్రికను ప్రారంభించిన వ్యక్తి ఎవరు?
సమాధానం: మదన్ మోహన్ మాలవీయ.
20. ది లీడర్ పత్రిక ఎక్కడ ప్రారంభమైంది?
సమాధానం: అలహాబాద్లో.
21. న్యూ ఇండియా పత్రికతో సంబంధం ఉన్న ప్రముఖురాలు ఎవరు?
సమాధానం: అనీ బెసెంట్.
22. అనీ బెసెంట్ ఏ ఉద్యమానికి పత్రిక ద్వారా మద్దతు ఇచ్చారు?
సమాధానం: హోమ్రూల్ ఉద్యమం.
23. యంగ్ ఇండియా పత్రికతో సంబంధం ఉన్న నాయకుడు ఎవరు?
సమాధానం: మహాత్మా గాంధీ.
24. యంగ్ ఇండియా ఏ భాషలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: ఆంగ్లం.
25. నవజీవన్ పత్రికను ప్రచురించిన నాయకుడు ఎవరు?
సమాధానం: మహాత్మా గాంధీ.
26. నవజీవన్ ఏ భాషలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: గుజరాతీ.
27. హరిజన్ పత్రికను ప్రారంభించిన వ్యక్తి ఎవరు?
సమాధానం: మహాత్మా గాంధీ.
28. హరిజన్ పత్రిక ఏ రూపంలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: ఆంగ్ల వారపత్రికగా.
29. ఫ్రీ ప్రెస్ ఆఫ్ ఇండియా ఏ సంవత్సరంలో స్థాపించబడింది?
సమాధానం: 1927.
30. దినమణి వార్తాపత్రిక ఏ భాషకు చెందినది?
సమాధానం: తమిళం.
31. దినమణి ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైంది?
సమాధానం: 1933.
32. వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ చట్టం ఏ సంవత్సరంలో అమలులోకి వచ్చింది?
సమాధానం: 1878.
33. వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ చట్టం ప్రధాన ఉద్దేశం ఏమిటి?
సమాధానం: భారతీయ భాషా వార్తాపత్రికలపై నియంత్రణ విధించడం.
విభాగం–3: బ్రిటిష్ పాలనలో విద్యాభివృద్ధి
34. కలకత్తా మదర్సాను ఎవరు స్థాపించారు?
సమాధానం: వారెన్ హేస్టింగ్స్.
35. కలకత్తా మదర్సా ఏ సంవత్సరంలో స్థాపించబడింది?
సమాధానం: 1781.
36. కలకత్తా మదర్సా స్థాపన ప్రధాన ఉద్దేశం ఏమిటి?
సమాధానం: ముస్లిం చట్టాల అధ్యయనాన్ని ప్రోత్సహించడం.
37. బెనారస్ సంస్కృత కళాశాలను ఎవరు స్థాపించారు?
సమాధానం: జోనాథన్ డంకన్.
38. బెనారస్ సంస్కృత కళాశాల ఏ సంవత్సరంలో స్థాపించబడింది?
సమాధానం: 1791.
39. బెనారస్ సంస్కృత కళాశాల స్థాపన ప్రధాన ఉద్దేశం ఏమిటి?
సమాధానం: హిందూ తత్వశాస్త్రం, న్యాయ సంప్రదాయాల అధ్యయనాన్ని ప్రోత్సహించడం.
40. విలియం కేరీ భారతదేశానికి ఏ సంవత్సరంలో వచ్చారు?
సమాధానం: 1793.
41. సెరాంపూర్ బాప్టిస్ట్ మిషన్తో సంబంధం ఉన్న ప్రముఖుడు ఎవరు?
సమాధానం: విలియం కేరీ.
42. సెరాంపూర్ బాప్టిస్ట్ మిషన్ ఏ సంవత్సరంలో స్థాపించబడింది?
సమాధానం: 1800.
43. భారతదేశంలో విద్యకు ప్రభుత్వ బాధ్యతను అధికారికంగా గుర్తించిన ముఖ్యమైన చట్టం ఏది?
సమాధానం: చార్టర్ చట్టం, 1813.
44. 1813 చార్టర్ చట్టం ప్రకారం విద్య కోసం సంవత్సరానికి ఎంత మొత్తం కేటాయించారు?
సమాధానం: రూ. 1 లక్ష.
45. ప్రాచ్యవాదులు (Orientalists) ఏ విద్యావిధానాన్ని సమర్థించారు?
సమాధానం: భారతీయ సంప్రదాయ విద్యను, సంస్కృతం, అరబిక్, పర్షియన్ వంటి భాషల అధ్యయనాన్ని సమర్థించారు.
46. ఆంగ్లవాదులు (Anglicists) ఏ విద్యావిధానాన్ని సమర్థించారు?
సమాధానం: ఆంగ్ల భాష ద్వారా పాశ్చాత్య శాస్త్రాలు, సాహిత్యాన్ని బోధించే విద్యావిధానాన్ని సమర్థించారు.
47. ఆంగ్ల భాష ద్వారా పాశ్చాత్య విద్యకు ప్రాధాన్యత ఇచ్చిన బ్రిటిష్ పాలకుడు ఎవరు?
సమాధానం: లార్డ్ విలియం బెంటింక్.
48. భారతదేశంలో ఆంగ్ల విద్యకు ప్రాధాన్యత ఇచ్చిన నిర్ణయం ఏ సంవత్సరంలో తీసుకున్నారు?
సమాధానం: 1835.
49. ఎల్ఫిన్స్టోన్ కళాశాల ఎక్కడ ఉంది?
సమాధానం: బొంబాయిలో.
50. కలకత్తా మెడికల్ కళాశాల ఏ విద్యా విధానానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చింది?
సమాధానం: పాశ్చాత్య వైద్య విద్యకు.
విభాగం–4: పరీక్షల్లో ఎక్కువగా అడిగే ముఖ్యమైన ప్రశ్నలు
51. భారతదేశంలో తొలి వార్తాపత్రిక ప్రారంభమైన సంవత్సరం ఏది?
సమాధానం: 1780.
52. భారతదేశంలో తొలి వార్తాపత్రిక ఏ భాషలో ప్రచురించబడింది?
సమాధానం: ఆంగ్లం.
53. భారతదేశంలో తొలి పుస్తక ప్రచురణకు సంబంధించి గుర్తుంచుకోవాల్సిన ప్రాంతం ఏది?
సమాధానం: గోవా.
54. 1813 చార్టర్ చట్టం ప్రకారం విద్య కోసం కేటాయించిన మొత్తం ఎంత?
సమాధానం: సంవత్సరానికి రూ. 1 లక్ష.
55. భారతీయ భాషా పత్రికలపై నియంత్రణకు ప్రసిద్ధి చెందిన చట్టం ఏది?
సమాధానం: వెర్నాక్యులర్ ప్రెస్ చట్టం, 1878.
56. జాతీయోద్యమ సమయంలో యంగ్ ఇండియా, నవజీవన్ పత్రికలతో సంబంధం ఉన్న నాయకుడు ఎవరు?
సమాధానం: మహాత్మా గాంధీ.
57. హోమ్రూల్ ఉద్యమానికి పత్రిక ద్వారా మద్దతు ఇచ్చిన నాయకురాలు ఎవరు?
సమాధానం: అనీ బెసెంట్.
58. బాంబే క్రానికల్ ప్రారంభమైన సంవత్సరం ఏది?
సమాధానం: 1913.
59. కలకత్తా మదర్సా స్థాపన సంవత్సరం ఏది?
సమాధానం: 1781.
60. బెనారస్ సంస్కృత కళాశాల స్థాపన సంవత్సరం ఏది?
సమాధానం: 1791.
ముఖ్యమైన పరీక్షా సూచన: పై ప్రశ్నలను చదివేటప్పుడు ముఖ్యంగా వ్యక్తులు–పత్రికలు, సంస్థలు–స్థాపకులు, సంవత్సరాలు–చట్టాలు, ప్రాచ్యవాదులు–ఆంగ్లవాదులు అనే అంశాలపై దృష్టి పెట్టండి. ఇవి ఒకటి లేదా రెండు మార్కుల ప్రశ్నలకు ఉపయోగపడతాయి.
కరంట్ అఫైర్స్
CISF పరిపాలనా వ్యవస్థలో సమూల మార్పులు – ముఖ్యాంశాలు
కేంద్ర పారిశ్రామిక భద్రతా దళం (CISF – Central Industrial Security Force) తన పరిపాలనా, కార్యాచరణ నిర్మాణంలో మార్పులు చేపట్టాలని నిర్ణయించింది. వివిధ కీలక మౌలిక సదుపాయాలు, పారిశ్రామిక సంస్థలకు మరింత సమర్థవంతమైన భద్రత కల్పించడం ఈ పునర్వ్యవస్థీకరణ ప్రధాన లక్ష్యం. కేంద్ర హోం వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ (MHA) ఆమోదించిన ఈ మార్పులు నవంబర్ 1 నుంచి అమలులోకి రానున్నారు . విమానాశ్రయాలు, ఓడరేవులు, అణుశక్తి కేంద్రాలు, విద్యుత్ ప్లాంట్లు, పవర్ గ్రిడ్లు, ఉక్కు కర్మాగారాలు, బొగ్గు గనులు, పెట్రోలియం, సహజ వాయువు సంస్థలు, ప్రభుత్వ భవనాలు, మ్యూజియంలు, స్మారక చిహ్నాలు, మెట్రో రవాణా వ్యవస్థలకు సంబంధించిన భద్రతా అవసరాలకు అనుగుణంగా CISF పర్యవేక్షణ వ్యవస్థను రూపొందించనున్నారు. గతంలో ప్రధానంగా భౌగోళిక ప్రాంతాల ఆధారంగా నిర్వహించిన వ్యవస్థకు బదులుగా, సంబంధిత రంగాల ప్రత్యేక అవసరాలు, భద్రతాపరమైన ముప్పులు, సాంకేతిక నైపుణ్యాలకు ప్రాధాన్యత ఇచ్చే విధానాన్ని అమలు చేయనున్నారు. ఈ మార్పుల ద్వారా వివిధ మంత్రిత్వ శాఖలు, ప్రభుత్వ విభాగాలు, ఓడరేవుల అధికారులు, ఇతర సంస్థలతో సమన్వయాన్ని మెరుగుపరచడం, ప్రత్యేక భద్రతా నైపుణ్యాలను పెంపొందించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు.
పోటీ పరీక్షలకు ఉపయోగపడే ముఖ్యమైన అంశాలు
- CISF పూర్తి పేరు: Central Industrial Security Force — కేంద్ర పారిశ్రామిక భద్రతా దళం.
- పరిపాలనా నియంత్రణ: కేంద్ర హోం వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Home Affairs – MHA).
- ప్రధాన విధులు: విమానాశ్రయాలు, పారిశ్రామిక సంస్థలు, అణుశక్తి కేంద్రాలు, ఓడరేవులు, ప్రభుత్వ భవనాలు వంటి కీలక సంస్థలకు భద్రత కల్పించడం.
- పునర్వ్యవస్థీకరణ లక్ష్యం: రంగాలవారీగా ప్రత్యేక భద్రతా నైపుణ్యాలను పెంపొందించడం, పర్యవేక్షణ వ్యవస్థను మెరుగుపరచడం, సమన్వయాన్ని బలోపేతం చేయడం.
- ముఖ్యమైన భద్రతా రంగాలు: విమానయానం, ఓడరేవులు, అణుశక్తి, విద్యుత్, ఉక్కు, బొగ్గు, పెట్రోలియం, సహజ వాయువు, మెట్రో రవాణా.
- ప్రత్యేకంగా గుర్తుంచుకోవాల్సిన అంశం: ఈ పునర్వ్యవస్థీకరణలో భౌగోళిక ప్రాంతాల ఆధారిత నిర్వహణకు బదులుగా, కార్యాచరణ అవసరాలు మరియు ప్రత్యేక రంగాల భద్రతకు ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నారు.
చక్కెర నుంచి ఉత్పత్తి చేసిన ఇథనాల్పై నిషేధం
2026–27 సరఫరా సంవత్సరానికి సంబంధించి పెట్రోల్లో కలపడానికి చక్కెర నుంచి ఉత్పత్తి చేసిన ఇథనాల్ను కొనుగోలు చేయడంపై చమురు మార్కెటింగ్ కంపెనీలు (OMCs) ఆంక్షలు విధించాయి. దేశీయంగా చక్కెర లభ్యతను కాపాడటం, చక్కెర ధరలు పెరగకుండా నియంత్రించడం ఈ నిర్ణయం ప్రధాన ఉద్దేశం. తక్కువ వర్షపాతం కారణంగా మహారాష్ట్ర, కర్ణాటక వంటి ప్రధాన చెరకు ఉత్పత్తి రాష్ట్రాల్లో చక్కెర ఉత్పత్తిపై ఆందోళనలు నెలకొన్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో చక్కెర నుంచి ఉత్పత్తి చేసే ఇథనాల్కు బదులుగా మొక్కజొన్న, చెడిపోయిన ధాన్యాలు, ఇతర ధాన్యాల నుంచి ఉత్పత్తి చేసే ఇథనాల్ను ప్రోత్సహించనున్నారు. దీనివల్ల దేశీయ చక్కెర నిల్వలను కాపాడటంతో పాటు పెట్రోల్లో ఇథనాల్ కలపడం ద్వారా ముడి చమురు దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు.
పోటీ పరీక్షలకు ముఖ్యమైన అంశాలు
- ఇథనాల్ (Ethanol): పెట్రోల్లో కలిపి ఉపయోగించే జీవ ఇంధనం (Biofuel).
- ఇథనాల్ బ్లెండింగ్ (Ethanol Blending): పెట్రోల్లో ఇథనాల్ను కలపడం ద్వారా ముడి చమురు వినియోగాన్ని, దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించే విధానం.
- OMCs పూర్తి పేరు: Oil Marketing Companies — చమురు మార్కెటింగ్ కంపెనీలు.
- 2026–27లో తీసుకున్న నిర్ణయం: పెట్రోల్లో కలపడానికి చక్కెర ఆధారిత ఇథనాల్ కొనుగోలుపై ఆంక్షలు విధించడం.
- ప్రత్యామ్నాయ ఇథనాల్ ఉత్పత్తి వనరులు:
- మొక్కజొన్న (Maize)
- చెడిపోయిన ఆహార ధాన్యాలు (Damaged Foodgrains)
- ఇతర ధాన్యాలు (Grains)
- చక్కెర ఉత్పత్తిలో ముఖ్యమైన రాష్ట్రాలు: మహారాష్ట్ర, కర్ణాటక.
- ఈ నిర్ణయం ప్రధాన లక్ష్యాలు:
- దేశీయ చక్కెర లభ్యతను కాపాడటం.
- చక్కెర ధరల పెరుగుదలను నియంత్రించడం.
- ముడి చమురు దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం.
- ఇథనాల్ బ్లెండింగ్ కార్యక్రమాన్ని కొనసాగించడం.
- భారతదేశంలో ఇథనాల్ బ్లెండింగ్ ప్రయోజనాలు:
- పెట్రోల్ వినియోగంలో కొంత భాగాన్ని ఇథనాల్తో భర్తీ చేయవచ్చు.
- ముడి చమురు దిగుమతుల వ్యయాన్ని తగ్గించవచ్చు.
- వ్యవసాయ ఉత్పత్తులకు అదనపు మార్కెట్ను కల్పించవచ్చు.
- శిలాజ ఇంధనాల వినియోగాన్ని తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది.
పరీక్షల్లో గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన విషయం
ఇథనాల్ బ్లెండింగ్ కార్యక్రమం ప్రధాన ఉద్దేశం: ముడి చమురు దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం, ఇంధన భద్రతను మెరుగుపరచడం, ప్రత్యామ్నాయ ఇంధనాల వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించడం.
గమనిక: The Hindu ,19-10-2026 వార్త ఆధారంగా వివరించడం జరిగినది
శిశు ఆహార నియంత్రణ నిబంధనల్లో మార్పులకు FSSAI ప్రతిపాదన
భారత ఆహార భద్రత మరియు ప్రమాణాల ప్రాధికార సంస్థ (FSSAI) ఆరు నెలల వయస్సు వరకు ఉన్న శిశువుల కోసం తయారు చేసే ఆహార ఉత్పత్తుల్లో అదనంగా సుక్రోజ్ (Sucrose), ఫ్రక్టోజ్ (Fructose) చక్కెరలను కలపడాన్ని నిషేధించే ప్రతిపాదనను తీసుకొచ్చింది. ఈ ప్రతిపాదన శిశు ఆహారంలో చక్కెర వినియోగాన్ని నియంత్రించడం, ఆరోగ్యకరమైన పోషకాహారాన్ని ప్రోత్సహించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఇది ప్రస్తుతం ప్రతిపాదిత సవరణ మాత్రమే; తుది నిబంధనగా అమలులోకి వచ్చిందని భావించకూడదు.
పోటీ పరీక్షలకు ముఖ్యమైన అంశాలు:
- FSSAI పూర్తి పేరు: Food Safety and Standards Authority of India.
- ప్రధాన చట్టం: Food Safety and Standards Act, 2006.
- పరిధి: ఆహార భద్రత, ఆహార నాణ్యత ప్రమాణాల నియంత్రణ.
- ప్రతిపాదన: ఆరు నెలల వరకు శిశువుల ఆహారంలో అదనపు సుక్రోజ్, ఫ్రక్టోజ్ వినియోగంపై నిషేధం.
సంగీత నాటక అకాడమీ యువ పురస్కారాలు – 2024, 2025
సంగీతం, నృత్యం, నాటకం వంటి ప్రదర్శన కళల్లో ప్రతిభ చూపిన 106 మంది యువ కళాకారులను 2024, 2025 సంవత్సరాలకు సంబంధించిన ఉస్తాద్ బిస్మిల్లా ఖాన్ యువ పురస్కారాలకు ఎంపిక చేశారు. ఈ ఎంపికను సంగీత నాటక అకాడమీ జనరల్ కౌన్సిల్ 2026 మార్చిలో నిర్వహించిన సమావేశంలో చేసింది. పురస్కార ప్రదాన కార్యక్రమం 2026 అక్టోబర్ 19న న్యూఢిల్లీలో నిర్వహించనున్నట్లు ప్రకటించారు. ఈ పురస్కారం యువ కళాకారులను ప్రోత్సహించడానికి ఏర్పాటు చేయబడింది.
పోటీ పరీక్షలకు ముఖ్యమైన అంశాలు:
- సంగీత నాటక అకాడమీ స్థాపన: 1953.
- సంబంధిత మంత్రిత్వ శాఖ: కేంద్ర సాంస్కృతిక మంత్రిత్వ శాఖ.
- యువ పురస్కారం పేరు: ఉస్తాద్ బిస్మిల్లా ఖాన్ యువ పురస్కారం.
- యువ పురస్కారం ప్రారంభించిన సంవత్సరం: 2006.
- పురస్కారానికి సంబంధించిన వయోపరిమితి: 40 సంవత్సరాల లోపు కళాకారులు.
ఆసియా పారా క్రీడల్లో భవినా పటేల్ విజయం
భారత పారా టేబుల్ టెన్నిస్ క్రీడాకారిణి భవినా పటేల్ ఆసియా పారా క్రీడల్లో మహిళల సింగిల్స్ పోటీలను విజయంతో ప్రారంభించారు. ఆమె కువైట్కు చెందిన అహద్ అల్రషీదీని 3–0 గేమ్ల తేడాతో ఓడించారు. టోక్యో పారాలింపిక్స్లో రజత పతకం సాధించిన భవినా పటేల్, భారత పారా క్రీడారంగంలో ప్రముఖ క్రీడాకారిణిగా గుర్తింపు పొందారు.
ముఖ్యమైన GK పాయింట్లు
- క్రీడల పేరు: 5వ ఆసియా పారా క్రీడలు – 2026.
- ఆతిథ్య దేశం: జపాన్.
- వేదిక: ఐచి–నగోయా, జపాన్.
- తేదీలు: 18–24 అక్టోబర్ 2026.
- భారత జట్టు: 166 మంది క్రీడాకారులు 10 క్రీడాంశాల్లో పాల్గొంటున్నట్లు ప్రభుత్వ సమాచారం పేర్కొంది.
- భారత పతాకధారులు: ప్రారంభ వేడుకలో ప్రమోద్ భగత్, సిమ్రన్ శర్మ భారత బృందానికి నాయకత్వం వహించారు.
- భవినా పటేల్: పారా టేబుల్ టెన్నిస్ క్రీడాకారిణి. పోటీల ప్రారంభంలో కువైట్ క్రీడాకారిణిపై 3–0తో విజయం సాధించారు.
- గత ఆసియా పారా క్రీడలు: హాంగ్జౌ, చైనా (2023).
- గత క్రీడల్లో భారత్ సాధించిన పతకాలు: 111 — బంగారం 29, రజతం 31, కాంస్యం 49.
ప్రముఖ తమిళ సంగీత దర్శకుడు దేవా కన్నుమూత
ప్రముఖ తమిళ సినీ సంగీత దర్శకుడు దేవా 2026 అక్టోబర్ 17న చెన్నైలో 75 సంవత్సరాల వయస్సులో మరణించారు. ఆయన అసలు పేరు దేవనేసన్ చొక్కలింగం. తమిళ సినీ సంగీతానికి విశేష సేవలందించిన ఆయనకు ‘తేనిసై తేంద్రల్’ అనే బిరుదు ఉంది. తమిళ చిత్రసీమలో గానా సంగీత శైలిని ప్రాచుర్యంలోకి తీసుకురావడంలో ఆయన కీలక పాత్ర పోషించారు. రజనీకాంత్, విజయ్ వంటి ప్రముఖ నటుల చిత్రాలకు సంగీతాన్ని అందించారు.
ముఖ్యమైన అంశాలు:
- పేరు: దేవా (Deva).
- అసలు పేరు: దేవనేసన్ చొక్కలింగం.
- బిరుదు: తేనిసై తేంద్రల్.
- సినిమా రంగం: తమిళ సినీ సంగీతం.
- ప్రత్యేకత: గానా సంగీతాన్ని ప్రాచుర్యంలోకి తీసుకురావడం.
దక్షిణ భారతదేశంలో మూడు కొత్త జాతుల జెర్రులు గుర్తింపు
దక్షిణ భారతదేశంలో శాస్త్రవేత్తలు Rhysida ప్రజాతికి చెందిన మూడు కొత్త జాతుల జెర్రులను గుర్తించి వివరించారు. వాటి పేర్లు Rhysida quadrispinosa, Rhysida coorgensis, Rhysida neyyarensis. ఈ పరిశోధనలో జూలాజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా (ZSI) కోజికోడ్లోని వెస్ట్రన్ ఘాట్ ప్రాంతీయ కేంద్రం, మలబార్ క్రిస్టియన్ కళాశాల పరిశోధకులు పాల్గొన్నారు. ఈ ఆవిష్కరణతో భారతదేశంలో గుర్తించిన Rhysida జాతుల సంఖ్య 23కు చేరింది.
పోటీ పరీక్షలకు ముఖ్యమైన అంశాలు:
- సంస్థ: Zoological Survey of India (ZSI).
- ZSI స్థాపన: 1916.
- ZSI ప్రధాన కార్యాలయం: కోల్కతా.
- పరిశోధన ప్రాంతం: దక్షిణ భారతదేశం.
- కొత్త జాతులు: మూడు.
- జంతుశాస్త్ర వర్గీకరణ: జెర్రులు Chilopoda తరగతికి చెందినవి.
2027లో ప్రపంచ బ్యాంకు, IMF గవర్నర్ల మండళ్లకు పాకిస్థాన్ అధ్యక్షత
2027 సంవత్సరానికి ప్రపంచ బ్యాంకు గ్రూప్ (World Bank Group), అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి (IMF) గవర్నర్ల మండళ్లకు అధ్యక్షత వహించేందుకు పాకిస్థాన్ను ఎంపిక చేశారు. ఈ ప్రకటన 2026 అక్టోబర్ 16న థాయ్లాండ్లోని బ్యాంకాక్లో జరిగిన ప్రపంచ బ్యాంకు–IMF వార్షిక సమావేశాల సందర్భంగా వెలువడింది. పాకిస్థాన్ ఆర్థిక వ్యవహారాల మంత్రి అహద్ ఖాన్ చీమా ఈ బాధ్యతను చేపట్టనున్నారు. పాకిస్థాన్ 1953 తర్వాత తిరిగి ఈ బాధ్యతను చేపట్టనుంది. గమనించాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, ఇది రెండు సంస్థల గవర్నర్ల మండళ్లకు అధ్యక్షత వహించే బాధ్యత; ఆయా సంస్థల అధ్యక్ష పదవి కాదు. (GKToday)
పోటీ పరీక్షలకు ముఖ్యమైన అంశాలు:
- IMF పూర్తి పేరు: International Monetary Fund.
- ప్రపంచ బ్యాంకు, IMF స్థాపనకు సంబంధించిన సమావేశం: బ్రెట్టన్ వుడ్స్ సమావేశం, 1944.
- IMF ప్రధాన కార్యాలయం: వాషింగ్టన్ డి.సి., అమెరికా.
- 2027 గవర్నర్ల మండళ్లకు అధ్యక్షత వహించనున్న దేశం: పాకిస్థాన్.
- పాకిస్థాన్ ప్రతినిధి: అహద్ ఖాన్ చీమా.
- 2026 వార్షిక సమావేశాల వేదిక: బ్యాంకాక్, థాయ్లాండ్.
ఫైనాన్షియల్ సర్వీసెస్ ఇన్స్టిట్యూషన్స్ బ్యూరో (FSIB) ఛైర్మన్గా S.C.L. దాస్
భారత ప్రభుత్వం ఫైనాన్షియల్ సర్వీసెస్ ఇన్స్టిట్యూషన్స్ బ్యూరో (FSIB)ను పునర్వ్యవస్థీకరించి, S.C.L. దాస్ను దాని ఛైర్మన్గా నియమించింది. ఆయన 1992 బ్యాచ్కు చెందిన AGMUT కేడర్ రిటైర్డ్ IAS అధికారి. గతంలో సూక్ష్మ, చిన్న, మధ్యతరహా పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ కార్యదర్శిగా పనిచేశారు. ప్రభుత్వ రంగ బ్యాంకులు, ఆర్థిక సంస్థలు, ప్రభుత్వ రంగ బీమా సంస్థల్లో ఉన్నతస్థాయి పదవులకు తగిన అభ్యర్థులను సిఫారసు చేయడం FSIB ప్రధాన విధి.
పోటీ పరీక్షలకు ముఖ్యమైన అంశాలు:
- FSIB పూర్తి పేరు: Financial Services Institutions Bureau.
- ప్రధాన విధి: ప్రభుత్వ రంగ బ్యాంకులు, ఆర్థిక సంస్థలు, బీమా సంస్థల్లో ఉన్నతస్థాయి నియామకాలకు అభ్యర్థులను సిఫారసు చేయడం.
- నియమిత ఛైర్మన్: S.C.L. దాస్.
- పదవీకాలం: నియామక ప్రకటన తేదీ నుంచి మూడు సంవత్సరాలు.
- ప్రత్యేకంగా గుర్తుంచుకోవాల్సిన అంశం: FSIB అభ్యర్థులను సిఫారసు చేస్తుంది; తుది నియామకాలు ప్రభుత్వ నియామక ప్రక్రియ ద్వారా జరుగుతాయి.
రీజనింగ్
అక్షర శ్రేణులు (LETTER SERIES)
1. లెటర్ సిరీస్ అంటే ఏమిటి? (Introduction to Letter Series)
ఆంగ్ల వర్ణమాలలోని అక్షరాలను ఒక నిర్దిష్టమైన తార్కిక క్రమంలో (Logical Pattern) అమర్చడాన్ని లెటర్ సిరీస్ (Letter Series) అంటారు.
ఈ విధమైన ప్రశ్నల్లో కొన్ని ఆంగ్ల అక్షరాలు లేదా అక్షరాల సమూహాలు ఒక ప్రత్యేక నియమాన్ని అనుసరించి ఇవ్వబడతాయి.
ఆ నియమాన్ని గుర్తించి, శ్రేణిలో తరువాత వచ్చే అక్షరాన్ని లేదా తప్పిపోయిన అక్షరాల సమూహాన్ని కనుగొనాలి.
లెటర్ సిరీస్లో సాధారణంగా కనిపించే విధానాలు:
- ఆంగ్ల వర్ణమాల క్రమంలో అక్షరాలను అమర్చడం.
- ఆంగ్ల వర్ణమాలను వెనుక నుంచి ముందుకు ఉపయోగించడం.
- కొన్ని అక్షరాలను దాటవేసి తదుపరి అక్షరాలను గుర్తించడం.
- అక్షరాల స్థాన విలువల ఆధారంగా శ్రేణిని రూపొందించడం.
- రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ అక్షర శ్రేణులను కలిపి ఒక శ్రేణిగా రూపొందించడం.
- అక్షరాల సమూహంలో అక్షరాల సంఖ్యను క్రమంగా పెంచడం లేదా తగ్గించడం.
ప్రతి అక్షరం లేదా అక్షరాల సమూహాన్ని టర్మ్ (Term) అంటారు.
ఈ టర్మ్ల మధ్య ఉన్న నియమాన్ని గుర్తించడం ద్వారా సరైన సమాధానాన్ని కనుగొనవచ్చు.
2. ఆంగ్ల అక్షరాల స్థాన విలువలు (Alphabet Positions)
లెటర్ సిరీస్ ప్రశ్నలను సులభంగా పరిష్కరించడానికి ఆంగ్ల అక్షరాల స్థాన విలువలను తెలుసుకోవాలి.
| అక్షరం | స్థాన విలువ | అక్షరం | స్థాన విలువ |
|---|---|---|---|
| A | 1 | N | 14 |
| B | 2 | O | 15 |
| C | 3 | P | 16 |
| D | 4 | Q | 17 |
| E | 5 | R | 18 |
| F | 6 | S | 19 |
| G | 7 | T | 20 |
| H | 8 | U | 21 |
| I | 9 | V | 22 |
| J | 10 | W | 23 |
| K | 11 | X | 24 |
| L | 12 | Y | 25 |
| M | 13 | Z | 26 |
ముఖ్యమైన విషయం: ఆంగ్ల వర్ణమాలలో మొత్తం 26 అక్షరాలు ఉంటాయి.
ఉదాహరణకు:
- A నుంచి D వరకు స్థాన విలువల తేడా = 4 − 1 = 3
- D నుంచి G వరకు స్థాన విలువల తేడా = 7 − 4 = 3
- G నుంచి J వరకు స్థాన విలువల తేడా = 10 − 7 = 3
అంటే ప్రతి దశలో మూడు స్థానాలు ముందుకు వెళ్తున్నట్లు గుర్తించవచ్చు.
3. లెటర్ సిరీస్ రకాలు (Types of Letter Series)
లెటర్ సిరీస్ ప్రశ్నలను ప్రధానంగా మూడు రకాలుగా విభజించవచ్చు.
- Alphabet Series: ఆంగ్ల అక్షరాల క్రమం ఆధారంగా ఏర్పడే శ్రేణులు.
- Letter Group Series: అక్షరాల సమూహాల మధ్య సంబంధం ఆధారంగా ఏర్పడే శ్రేణులు.
- Mixed Letter Series: రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ అక్షర శ్రేణులను కలిపి రూపొందించే శ్రేణులు.
మీరు అందించిన పాఠ్యపుస్తక చిత్రాల్లో ప్రధానంగా మొదటి రకానికి చెందిన నాలుగు ఉదాహరణలు వివరించబడ్డాయి.
వాటిని ఇప్పుడు దశలవారీగా పరిశీలిద్దాం.
4. ఉదాహరణ – 1 (Illustration 1)
ప్రశ్న: Find the next term in the series.
A, D, G, J, ?
ఎంపికలు:
(a) K
(b) L
(c) M
(d) N
సమాధానం: (c) M
వివరణ (Explanation)
ముందుగా ఇచ్చిన అక్షరాల స్థాన విలువలను పరిశీలించాలి.
| అక్షరం | స్థాన విలువ | తరువాతి అక్షరానికి తేడా |
|---|---|---|
| A | 1 | +3 |
| D | 4 | +3 |
| G | 7 | +3 |
| J | 10 | +3 |
| M | 13 | — |
దశ – 1:
A స్థాన విలువ 1.
మూడు స్థానాలు ముందుకు వెళ్తే:
1 + 3 = 4
నాలుగో అక్షరం D.
దశ – 2:
D స్థాన విలువ 4.
4 + 3 = 7
ఏడో అక్షరం G.
దశ – 3:
G స్థాన విలువ 7.
7 + 3 = 10
పదో అక్షరం J.
దశ – 4:
J స్థాన విలువ 10.
10 + 3 = 13
పదమూడో అక్షరం M.
శ్రేణి అమరిక
A → D → G → J → M
+3 → +3 → +3 → +3
అందువల్ల తప్పిపోయిన అక్షరం M.
గుర్తుంచుకోవాల్సిన నియమం
ఈ శ్రేణిలో ప్రతి అక్షరం తరువాతి అక్షరానికి మూడు స్థానాల దూరంలో ఉంటుంది.
అంటే ప్రతి దశలో మధ్యలో రెండు అక్షరాలను వదిలి మూడో అక్షరాన్ని తీసుకుంటారు.
సరైన సమాధానం: (c) M
5. ఉదాహరణ – 2 (Illustration 2)
ప్రశ్న: Find the next two terms of the given series.
Z, S, W, O, T, K, Q, G, ?, ?
ఎంపికలు:
(a) N, C
(b) N, D
(c) O, C
(d) O, D
సమాధానం: (a) N, C
వివరణ (Explanation)
ఈ ప్రశ్నలో రెండు వేర్వేరు అక్షర శ్రేణులను కలిపి ఒక శ్రేణిగా రూపొందించారు.
ఇలాంటి ప్రశ్నలను పరిష్కరించడానికి ముందుగా బేసి స్థానాల్లోని అక్షరాలను, సరి స్థానాల్లోని అక్షరాలను వేరు చేయాలి.
దశ – 1: బేసి స్థానాల్లోని అక్షరాలు (Odd Positions)
మొదటి, మూడవ, ఐదవ, ఏడవ, తొమ్మిదవ స్థానాల్లోని అక్షరాలను పరిశీలిద్దాం.
Z, W, T, Q, ?
వాటి స్థాన విలువలు:
| అక్షరం | స్థాన విలువ | తేడా |
|---|---|---|
| Z | 26 | −3 |
| W | 23 | −3 |
| T | 20 | −3 |
| Q | 17 | −3 |
| N | 14 | — |
ప్రతి దశలో మూడు స్థానాలు వెనక్కి వెళ్తున్నాయి.
26 − 3 = 23 → W
23 − 3 = 20 → T
20 − 3 = 17 → Q
17 − 3 = 14 → N
కాబట్టి మొదటి తప్పిపోయిన అక్షరం N.
దశ – 2: సరి స్థానాల్లోని అక్షరాలు (Even Positions)
రెండవ, నాలుగవ, ఆరవ, ఎనిమిదవ, పదవ స్థానాల్లోని అక్షరాలను పరిశీలిద్దాం.
S, O, K, G, ?
వాటి స్థాన విలువలు:
| అక్షరం | స్థాన విలువ | తేడా |
|---|---|---|
| S | 19 | −4 |
| O | 15 | −4 |
| K | 11 | −4 |
| G | 7 | −4 |
| C | 3 | — |
ప్రతి దశలో నాలుగు స్థానాలు వెనక్కి వెళ్తున్నాయి.
19 − 4 = 15 → O
15 − 4 = 11 → K
11 − 4 = 7 → G
7 − 4 = 3 → C
కాబట్టి రెండవ తప్పిపోయిన అక్షరం C.
దశ – 3: రెండు శ్రేణులను కలపడం
మొదటి శ్రేణి:
Z → W → T → Q → N
ప్రతి దశలో −3.
రెండవ శ్రేణి:
S → O → K → G → C
ప్రతి దశలో −4.
రెండు శ్రేణులను ఒకదాని తరువాత మరొకటి అమరిస్తే:
Z, S, W, O, T, K, Q, G, N, C
అందువల్ల తప్పిపోయిన అక్షరాలు N, C.
గుర్తుంచుకోవాల్సిన నియమం
ఒక శ్రేణిలో అక్షరాల మధ్య స్పష్టమైన సంబంధం కనిపించకపోతే, బేసి స్థానాలు మరియు సరి స్థానాల్లోని అక్షరాలను విడివిడిగా పరిశీలించాలి.
సరైన సమాధానం: (a) N, C
6. ఉదాహరణ – 3 (Illustration 3)
ప్రశ్న: Find the missing term in the given series.
ABP, CDQ, EFR, ?
(CLAT 2015)
ఎంపికలు:
(a) GHS
(b) GHT
(c) HGS
(d) GHR
సమాధానం: (a) GHS
వివరణ (Explanation)
ఈ ప్రశ్నలో ప్రతి టర్మ్ మూడు అక్షరాలతో ఏర్పడింది.
అందువల్ల ప్రతి టర్మ్లోని మొదటి, రెండవ, మూడవ అక్షరాలను విడివిడిగా పరిశీలించాలి.
దశ – 1: మొదటి అక్షరాల శ్రేణి
ఇచ్చిన టర్మ్లు:
ABP, CDQ, EFR, ?
ప్రతి టర్మ్లో మొదటి అక్షరాలను తీసుకుంటే:
A, C, E, ?
| అక్షరం | స్థాన విలువ | తేడా |
|---|---|---|
| A | 1 | +2 |
| C | 3 | +2 |
| E | 5 | +2 |
| G | 7 | — |
అంటే ప్రతి దశలో రెండు స్థానాలు ముందుకు వెళ్తున్నాయి.
కాబట్టి తరువాతి అక్షరం G.
దశ – 2: రెండవ అక్షరాల శ్రేణి
ప్రతి టర్మ్లో రెండవ అక్షరాలను తీసుకుంటే:
B, D, F, ?
| అక్షరం | స్థాన విలువ | తేడా |
|---|---|---|
| B | 2 | +2 |
| D | 4 | +2 |
| F | 6 | +2 |
| H | 8 | — |
అంటే ప్రతి దశలో రెండు స్థానాలు ముందుకు వెళ్తున్నాయి.
కాబట్టి తరువాతి అక్షరం H.
దశ – 3: మూడవ అక్షరాల శ్రేణి
ప్రతి టర్మ్లో మూడవ అక్షరాలను తీసుకుంటే:
P, Q, R, ?
| అక్షరం | స్థాన విలువ | తేడా |
|---|---|---|
| P | 16 | +1 |
| Q | 17 | +1 |
| R | 18 | +1 |
| S | 19 | — |
అంటే ప్రతి దశలో ఒక స్థానం ముందుకు వెళ్తున్నాయి.
కాబట్టి తరువాతి అక్షరం S.
దశ – 4: మూడు అక్షరాలను కలపడం
మొదటి అక్షరం = G
రెండవ అక్షరం = H
మూడవ అక్షరం = S
కాబట్టి తరువాతి టర్మ్:
G + H + S = GHS
మొత్తం శ్రేణి
| టర్మ్ | మొదటి అక్షరం (+2) | రెండవ అక్షరం (+2) | మూడవ అక్షరం (+1) |
|---|---|---|---|
| 1 | A | B | P |
| 2 | C | D | Q |
| 3 | E | F | R |
| 4 | G | H | S |
అందువల్ల:
ABP → CDQ → EFR → GHS
గుర్తుంచుకోవాల్సిన నియమం
ఒక టర్మ్లో మూడు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ అక్షరాలు ఉన్నప్పుడు ప్రతి స్థానంలోని అక్షరాలను వేర్వేరు శ్రేణులుగా పరిశీలించాలి.
మొదటి అక్షరాల మధ్య ఒక నియమం, రెండవ అక్షరాల మధ్య మరో నియమం, మూడవ అక్షరాల మధ్య ఇంకొక నియమం ఉండవచ్చు.
సరైన సమాధానం: (a) GHS
7. ఉదాహరణ – 4 (Illustration 4)
ప్రశ్న: Find the missing term in the given series.
AB, DEF, HIJK, ?, STUVWX
ఎంపికలు:
(a) LMNO
(b) LMNOP
(c) MNOPQ
(d) QRSTU
సమాధానం: (c) MNOPQ
వివరణ (Explanation)
ఈ ప్రశ్నలో ప్రతి టర్మ్లో అక్షరాల సంఖ్య పెరుగుతూ ఉంటుంది.
అలాగే ఒక టర్మ్ చివరి అక్షరానికి, తరువాతి టర్మ్ మొదటి అక్షరానికి మధ్య ఒక ప్రత్యేక సంబంధం ఉంది.
ఈ రెండు నియమాలను గుర్తిస్తే సమాధానం సులభంగా లభిస్తుంది.
దశ – 1: ప్రతి టర్మ్లోని అక్షరాల సంఖ్య
| టర్మ్ | అక్షరాల సంఖ్య |
|---|---|
| AB | 2 |
| DEF | 3 |
| HIJK | 4 |
| ? | 5 |
| STUVWX | 6 |
ఇక్కడ ప్రతి టర్మ్లో అక్షరాల సంఖ్య ఒకటి చొప్పున పెరుగుతోంది.
2 → 3 → 4 → 5 → 6
అందువల్ల తప్పిపోయిన టర్మ్లో 5 అక్షరాలు ఉండాలి.
దశ – 2: టర్మ్ల మధ్య సంబంధాన్ని పరిశీలించడం
మొదటి టర్మ్: AB
A = 1
B = 2
ఈ టర్మ్ చివరి అక్షరం B.
B తరువాతి అక్షరం C.
కానీ Cను వదిలి Dతో రెండవ టర్మ్ ప్రారంభమైంది.
అంటే B నుంచి D వరకు స్థాన విలువల తేడా +2.
రెండవ టర్మ్: DEF
D = 4
E = 5
F = 6
ఈ టర్మ్ చివరి అక్షరం F.
F తరువాతి అక్షరం G.
Gను వదిలి Hతో మూడవ టర్మ్ ప్రారంభమైంది.
F నుంచి H వరకు స్థాన విలువల తేడా +2.
మూడవ టర్మ్: HIJK
H = 8
I = 9
J = 10
K = 11
ఈ టర్మ్ చివరి అక్షరం K.
K తరువాతి అక్షరం L.
Lను వదిలి Mతో నాలుగవ టర్మ్ ప్రారంభం కావాలి.
దశ – 3: తప్పిపోయిన టర్మ్ను కనుగొనడం
నాలుగవ టర్మ్ Mతో ప్రారంభం కావాలి.
అలాగే నాలుగవ టర్మ్లో ఐదు అక్షరాలు ఉండాలి.
M తరువాత వరుసగా వచ్చే అక్షరాలు:
M, N, O, P, Q
అందువల్ల నాలుగవ టర్మ్:
MNOPQ
దశ – 4: తరువాతి టర్మ్తో సరిచూడడం
నాలుగవ టర్మ్ చివరి అక్షరం Q.
Q తరువాత R వస్తుంది.
Rను వదిలి Sతో తరువాతి టర్మ్ ప్రారంభమవుతుంది.
ఇచ్చిన ఐదవ టర్మ్:
STUVWX
అందువల్ల మనం గుర్తించిన నియమం సరైనదే.
మొత్తం శ్రేణి
AB → DEF → HIJK → MNOPQ → STUVWX
| టర్మ్ | మొదటి అక్షరం | చివరి అక్షరం | అక్షరాల సంఖ్య |
|---|---|---|---|
| AB | A | B | 2 |
| DEF | D | F | 3 |
| HIJK | H | K | 4 |
| MNOPQ | M | Q | 5 |
| STUVWX | S | X | 6 |
గుర్తుంచుకోవాల్సిన నియమాలు
ఈ ప్రశ్నలో రెండు నియమాలు ఉన్నాయి.
మొదటి నియమం: ప్రతి టర్మ్లో అక్షరాల సంఖ్య ఒకటి చొప్పున పెరుగుతుంది.
రెండవ నియమం: ఒక టర్మ్ చివరి అక్షరానికి, తరువాతి టర్మ్ మొదటి అక్షరానికి మధ్య ఒక అక్షరాన్ని వదిలివేస్తారు.
సరైన సమాధానం: (c) MNOPQ
8. లెటర్ సిరీస్ ప్రశ్నలను పరిష్కరించే ముఖ్యమైన పద్ధతులు
పద్ధతి – 1: అక్షరాల స్థాన విలువలను గుర్తించడం
మొదట ఇచ్చిన అక్షరాలను వాటి స్థాన విలువలుగా మార్చాలి.
ఉదాహరణకు:
A = 1, D = 4, G = 7, J = 10
ఇక్కడ ప్రతి దశలో +3 పెరుగుతున్నట్లు గుర్తించవచ్చు.
పద్ధతి – 2: అక్షరాల మధ్య తేడాను పరిశీలించడం
ఒక అక్షరం నుంచి తరువాతి అక్షరానికి ఎన్ని స్థానాలు ముందుకు లేదా వెనక్కి వెళ్తున్నాయో గుర్తించాలి.
- +2 అంటే రెండు స్థానాలు ముందుకు.
- +3 అంటే మూడు స్థానాలు ముందుకు.
- −2 అంటే రెండు స్థానాలు వెనక్కి.
- −4 అంటే నాలుగు స్థానాలు వెనక్కి.
పద్ధతి – 3: బేసి, సరి స్థానాలను వేరు చేయడం
ఒకే శ్రేణిలో రెండు వేర్వేరు నియమాలు కనిపిస్తే బేసి, సరి స్థానాలను విడిగా పరిశీలించాలి.
Odd Positions: 1, 3, 5, 7, 9…
Even Positions: 2, 4, 6, 8, 10…
ఈ విధానం రెండవ ఉదాహరణలో ఉపయోగించబడింది.
పద్ధతి – 4: అక్షరాల సమూహాలను విడదీయడం
ఒక టర్మ్లో మూడు అక్షరాలు ఉన్నప్పుడు మొదటి అక్షరాలను ఒక శ్రేణిగా, రెండవ అక్షరాలను మరో శ్రేణిగా, మూడవ అక్షరాలను ఇంకొక శ్రేణిగా పరిశీలించాలి.
ఈ పద్ధతి మూడవ ఉదాహరణలో ఉపయోగించబడింది.
పద్ధతి – 5: టర్మ్లోని అక్షరాల సంఖ్యను పరిశీలించడం
కొన్ని ప్రశ్నల్లో ప్రతి టర్మ్లో అక్షరాల సంఖ్య పెరుగుతూ లేదా తగ్గుతూ ఉంటుంది.
అటువంటి సందర్భాల్లో అక్షరాల సంఖ్యను లెక్కించడంతో పాటు, టర్మ్ల మధ్య అక్షరాలను దాటవేసే నియమాన్ని కూడా పరిశీలించాలి.
ఈ పద్ధతి నాలుగవ ఉదాహరణలో ఉపయోగించబడింది.
9. పోటీ పరీక్షలకు ఉపయోగపడే ముఖ్యమైన సూచనలు
- A నుంచి Z వరకు అక్షరాల స్థాన విలువలను గుర్తుంచుకోవాలి. దీనివల్ల లెటర్ సిరీస్ ప్రశ్నలను వేగంగా పరిష్కరించవచ్చు.
- ముందుకు, వెనక్కి వెళ్లే క్రమాలను గుర్తించాలి. కొన్ని ప్రశ్నల్లో అక్షరాల స్థాన విలువలు పెరుగుతాయి. మరికొన్ని ప్రశ్నల్లో తగ్గుతాయి.
- ఒకే నియమం కనిపించకపోతే బేసి, సరి స్థానాలను పరిశీలించాలి. రెండు వేర్వేరు శ్రేణులను కలిపి ప్రశ్న ఇచ్చి ఉండవచ్చు.
- అక్షరాల సమూహాల్లో ప్రతి స్థానాన్ని విడిగా పరిశీలించాలి. మొదటి, రెండవ, మూడవ అక్షరాలకు వేర్వేరు నియమాలు ఉండవచ్చు.
- టర్మ్లో అక్షరాల సంఖ్యను గమనించాలి. ప్రతి టర్మ్లో అక్షరాల సంఖ్య పెరుగుతోందా, తగ్గుతోందా అనే విషయాన్ని గుర్తించాలి.
- గుర్తించిన సమాధానాన్ని మొత్తం శ్రేణితో సరిచూడాలి. ఒకటి లేదా రెండు టర్మ్లకు మాత్రమే సరిపోయే నియమం కాకుండా, అన్ని టర్మ్లకు వర్తించే నియమాన్ని ఎంచుకోవాలి.
ఈ అధ్యాయంలో ప్రధానంగా గుర్తుంచుకోవాల్సిన విషయం ఏమిటంటే — అక్షరాల మధ్య ఉన్న తార్కిక సంబంధాన్ని గుర్తించడమే లెటర్ సిరీస్ ప్రశ్నలను పరిష్కరించడానికి కీలకం.
ఇంగ్షీషు
ENGLISH GRAMMAR: MODAL HELPING VERBS
మోడల్ సహాయక క్రియలు
1. Modal Helping Verbs అంటే ఏమిటి?
Modal Helping Verbs (మోడల్ సహాయక క్రియలు) అనేవి ప్రధాన క్రియకు సహాయపడుతూ సామర్థ్యం, అనుమతి, అవకాశం, తప్పనిసరితనం, సలహా, అభ్యర్థన, ఉద్దేశం వంటి భావాలను తెలియజేసే సహాయక క్రియలు.
ఉదాహరణకు:
Sentence: She can speak English.
తెలుగు అర్థం: ఆమె ఆంగ్లం మాట్లాడగలదు.
ఈ వాక్యంలో:
- She = కర్త (Subject)
- can = Modal Helping Verb
- speak = ప్రధాన క్రియ (Main Verb)
- English = కర్మ (Object)
ఇక్కడ can అనే పదం ఆమెకు ఆంగ్లం మాట్లాడే సామర్థ్యం ఉందని తెలియజేస్తుంది.
ముఖ్యమైన Modal Helping Verbs
- Can
- Could
- May
- Might
- Shall
- Should
- Will
- Would
- Must
వీటితో పాటు ought to, need, dare వంటి పదాలు కూడా కొన్ని సందర్భాల్లో modal verb లక్షణాలతో ఉపయోగించబడతాయి.
2. Modal Verbs ఉపయోగించే ముఖ్యమైన నియమాలు
Rule 1: Modal Verb తరువాత Base Form of Verb ఉపయోగించాలి
సాధారణంగా modal verb తరువాత ప్రధాన క్రియ యొక్క మొదటి రూపం (V1) వస్తుంది.
Structure:
Subject + Modal Verb + V1 + Object
ఉదాహరణలు:
- He can speak English.
- అతను ఆంగ్లం మాట్లాడగలడు.
- She should study regularly.
- ఆమె క్రమం తప్పకుండా చదవాలి.
- They will come tomorrow.
- వారు రేపు వస్తారు.
- You must follow the rules.
- నువ్వు నియమాలను తప్పనిసరిగా పాటించాలి.
తప్పు మరియు సరైన వాక్యాలు
❌ He can speaks English.
✅ He can speak English.
❌ She should to study.
✅ She should study.
❌ They will went there.
✅ They will go there.
పోటీ పరీక్షల చిట్కా: Can, could, may, might, shall, should, will, would, must వంటి modal verbs తరువాత సాధారణంగా V1 (Base Form) ఉపయోగించాలి.
Rule 2: Modal Verbs కర్తను బట్టి మారవు
సాధారణ క్రియల మాదిరిగా modal verbs కు subject ఆధారంగా మార్పులు ఉండవు.
ఉదాహరణలు:
- I can swim.
- He can swim.
- She can swim.
- They can swim.
ఈ వాక్యాలన్నింటిలోనూ can మారలేదు.
అదేవిధంగా:
- He should work hard.
- She should work hard.
- They should work hard.
ప్రతి వాక్యంలోనూ should అలాగే ఉంటుంది.
❌ He cans swim.
✅ He can swim.
❌ She musts study.
✅ She must study.
గుర్తుంచుకోండి: Modal verbs కు సాధారణంగా s, es, ing వంటి ప్రత్యయాలు చేర్చరు.
Rule 3: Negative Sentences (నిరాకరణ వాక్యాలు)
Modal verb తరువాత not చేర్చడం ద్వారా నిరాకరణ వాక్యాలు రూపొందించవచ్చు.
Structure:
Subject + Modal Verb + Not + V1
ఉదాహరణలు:
| Positive Sentence | Negative Sentence | తెలుగు అర్థం |
|---|---|---|
| He can swim. | He cannot swim. | అతను ఈత కొట్టలేడు. |
| You should go. | You should not go. | నువ్వు వెళ్లకూడదు. |
| She will come. | She will not come. | ఆమె రాదు. |
| You must obey. | You must not disobey. | నువ్వు తప్పనిసరిగా విధేయత చూపాలి; అవిధేయత చూపకూడదు. |
| He may come. | He may not come. | అతను రావచ్చు లేదా రాకపోవచ్చు. |
ముఖ్యమైన సంక్షిప్త రూపాలు
- Cannot = Can’t
- Could not = Couldn’t
- Should not = Shouldn’t
- Will not = Won’t
- Would not = Wouldn’t
- Must not = Mustn’t
- Might not = Mightn’t (తక్కువగా ఉపయోగిస్తారు)
ముఖ్యమైన విషయం: Must not అంటే నిషేధం లేదా చేయకూడదు అనే అర్థం. Need not అంటే చేయవలసిన అవసరం లేదు అనే అర్థం.
ఉదాహరణలు:
- You must not smoke here.
మీరు ఇక్కడ పొగ తాగకూడదు. - You need not come tomorrow.
మీరు రేపు రావాల్సిన అవసరం లేదు.
Rule 4: Interrogative Sentences (ప్రశ్నార్థక వాక్యాలు)
Modal verb ను వాక్యం ప్రారంభంలో ఉంచి ప్రశ్నలు రూపొందించవచ్చు.
Structure:
Modal Verb + Subject + V1 + Object?
ఉదాహరణలు:
- Can you swim?
- నువ్వు ఈత కొట్టగలవా?
- Could you help me?
- మీరు నాకు సహాయం చేయగలరా?
- May I come in?
- నేను లోపలికి రావచ్చా?
- Should we start now?
- మనం ఇప్పుడు ప్రారంభించాలా?
- Will you attend the meeting?
- మీరు సమావేశానికి హాజరవుతారా?
3. తొమ్మిది ముఖ్యమైన Modal Verbs – ఉపయోగాలు
1. CAN
ప్రధాన ఉపయోగాలు:
- సామర్థ్యం (Ability)
- అనుమతి (Permission)
- అవకాశం (Possibility)
- అభ్యర్థన (Request)
A. సామర్థ్యం
Sentence: She can solve difficult problems.
తెలుగు అర్థం: ఆమె క్లిష్టమైన సమస్యలను పరిష్కరించగలదు.
B. అనుమతి
Sentence: You can use my laptop.
తెలుగు అర్థం: నువ్వు నా ల్యాప్టాప్ను ఉపయోగించవచ్చు.
C. అవకాశం
Sentence: Accidents can happen anytime.
తెలుగు అర్థం: ప్రమాదాలు ఎప్పుడైనా జరగవచ్చు.
D. అభ్యర్థన
Sentence: Can you open the door?
తెలుగు అర్థం: నువ్వు తలుపు తెరవగలవా?
2. COULD
Could అనేది can యొక్క గతకాల రూపంగా ఉపయోగించబడుతుంది. అలాగే మర్యాదపూర్వక అభ్యర్థనలకు, ఊహాత్మక పరిస్థితులకు, అవకాశాలను తెలియజేయడానికి ఉపయోగిస్తారు.
A. గతకాల సామర్థ్యం
Sentence: He could run fast when he was young.
తెలుగు అర్థం: అతను చిన్నతనంలో వేగంగా పరుగెత్తగలిగేవాడు.
B. మర్యాదపూర్వక అభ్యర్థన
Sentence: Could you please help me?
తెలుగు అర్థం: దయచేసి నాకు సహాయం చేయగలరా?
C. అవకాశం
Sentence: It could rain tonight.
తెలుగు అర్థం: ఈ రాత్రి వర్షం పడవచ్చు.
D. ఊహాత్మక పరిస్థితి
Sentence: If I had more money, I could buy a car.
తెలుగు అర్థం: నా దగ్గర ఎక్కువ డబ్బు ఉంటే, నేను కారు కొనగలిగేవాడిని.
పరీక్షా చిట్కా: Could అనేది అన్ని సందర్భాల్లో గతకాల అర్థాన్నే ఇవ్వదు. మర్యాదపూర్వక అభ్యర్థనలకు, ప్రస్తుత లేదా భవిష్యత్తు అవకాశాలకు కూడా ఉపయోగిస్తారు.
3. MAY
May ప్రధానంగా అనుమతి, అవకాశం వంటి భావాలను తెలియజేస్తుంది.
A. అనుమతి
Sentence: May I come in, sir?
తెలుగు అర్థం: సార్, నేను లోపలికి రావచ్చా?
B. అవకాశం
Sentence: It may rain tomorrow.
తెలుగు అర్థం: రేపు వర్షం పడవచ్చు.
C. శుభాకాంక్ష
Sentence: May you succeed in your life!
తెలుగు అర్థం: మీరు జీవితంలో విజయం సాధించాలని కోరుకుంటున్నాను!
గుర్తుంచుకోండి: అధికారికంగా లేదా మర్యాదపూర్వకంగా అనుమతి అడిగేటప్పుడు May I…? అనే నిర్మాణం సాధారణంగా ఉపయోగిస్తారు.
4. MIGHT
Might ప్రధానంగా అవకాశం లేదా తక్కువ నిశ్చయతను సూచిస్తుంది. అయితే may మరియు might మధ్య అవకాశ స్థాయిలో తేడా ఎల్లప్పుడూ స్పష్టంగా ఉండదు.
Sentence: She might visit us this evening.
తెలుగు అర్థం: ఆమె ఈ సాయంత్రం మనల్ని సందర్శించవచ్చు.
మరో ఉదాహరణ:
Sentence: He might be busy now.
తెలుగు అర్థం: అతను ఇప్పుడు బిజీగా ఉండవచ్చు.
ముఖ్యమైన విషయం: Might అనేది కేవలం గతకాలాన్ని మాత్రమే సూచించదు. వర్తమాన లేదా భవిష్యత్తు అవకాశాలను కూడా సూచిస్తుంది.
5. SHALL
Shall ప్రధానంగా మొదటి పురుష కర్తలైన I, We తో భవిష్యత్తును సూచించడానికి సంప్రదాయంగా ఉపయోగించబడుతుంది. ఆధునిక ఆంగ్లంలో అనేక సందర్భాల్లో will ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు.
A. భవిష్యత్తు
Sentence: We shall meet again.
తెలుగు అర్థం: మనం మళ్లీ కలుసుకుంటాం.
B. సూచన లేదా ప్రతిపాదన
Sentence: Shall we start the meeting?
తెలుగు అర్థం: మనం సమావేశాన్ని ప్రారంభిద్దామా?
C. సహాయం చేయడానికి ముందుకు రావడం
Sentence: Shall I carry your bag?
తెలుగు అర్థం: నేను మీ బ్యాగ్ మోయనా?
పరీక్షా చిట్కా: Shall I…? మరియు Shall we…? అనే నిర్మాణాలు ఆఫర్ చేయడానికి, సూచనలు ఇవ్వడానికి లేదా అభిప్రాయం అడగడానికి ఉపయోగపడతాయి.
6. SHOULD
Should ప్రధానంగా సలహా, బాధ్యత, ఆశించిన ఫలితం వంటి భావాలను తెలియజేస్తుంది.
A. సలహా
Sentence: You should exercise daily.
తెలుగు అర్థం: నువ్వు ప్రతిరోజూ వ్యాయామం చేయాలి.
B. బాధ్యత
Sentence: Students should respect their teachers.
తెలుగు అర్థం: విద్యార్థులు తమ ఉపాధ్యాయులను గౌరవించాలి.
C. ఆశించిన ఫలితం
Sentence: The train should arrive soon.
తెలుగు అర్థం: రైలు త్వరలో చేరుకోవాలి లేదా చేరుకునే అవకాశం ఉంది.
D. గతంలో చేయాల్సిన పని చేయకపోవడం
Sentence: You should have studied harder.
తెలుగు అర్థం: నువ్వు మరింత కష్టపడి చదివి ఉండాల్సింది.
ముఖ్యమైన నియమం:
Should + have + V3
ఉదాహరణలు:
- You should have called me.
- He should have completed the work.
ఈ నిర్మాణం గతంలో చేయాల్సిన పని చేయకపోవడం లేదా గత చర్యపై విచారం/విమర్శను తెలియజేయవచ్చు.
7. WILL
Will ప్రధానంగా భవిష్యత్తు, నిర్ణయం, వాగ్దానం, సిద్ధత వంటి భావాలను తెలియజేస్తుంది.
A. భవిష్యత్తు చర్య
Sentence: I will visit Hyderabad tomorrow.
తెలుగు అర్థం: నేను రేపు హైదరాబాద్ను సందర్శిస్తాను.
B. వాగ్దానం
Sentence: I will help you.
తెలుగు అర్థం: నేను నీకు సహాయం చేస్తాను.
C. తక్షణ నిర్ణయం
Sentence: The phone is ringing. I will answer it.
తెలుగు అర్థం: ఫోన్ మోగుతోంది. నేను దాన్ని తీస్తాను.
D. అంచనా
Sentence: She will probably win the competition.
తెలుగు అర్థం: ఆమె బహుశా పోటీలో గెలుస్తుంది.
8. WOULD
Would అనేది మర్యాదపూర్వక అభ్యర్థనలు, ఊహాత్మక పరిస్థితులు, గతంలో అలవాటుగా జరిగే చర్యలు వంటి సందర్భాల్లో ఉపయోగిస్తారు.
A. మర్యాదపూర్వక అభ్యర్థన
Sentence: Would you please open the window?
తెలుగు అర్థం: దయచేసి కిటికీ తెరుస్తారా?
B. ఊహాత్మక పరిస్థితి
Sentence: I would buy a house if I had enough money.
తెలుగు అర్థం: నా దగ్గర తగినంత డబ్బు ఉంటే, నేను ఇల్లు కొనేవాడిని.
C. గతంలో అలవాటుగా జరిగే చర్య
Sentence: When we were children, we would play in the park.
తెలుగు అర్థం: మేము చిన్నపిల్లలుగా ఉన్నప్పుడు పార్కులో ఆడుకునేవాళ్లం.
D. అభిప్రాయం
Sentence: I would prefer tea to coffee.
తెలుగు అర్థం: కాఫీ కంటే టీని ఇష్టపడతాను.
9. MUST
Must అనేది తప్పనిసరి అవసరం, బలమైన ఆదేశం లేదా ఆధారాలపై ఆధారపడిన బలమైన అంచనాను తెలియజేస్తుంది.
A. తప్పనిసరి అవసరం
Sentence: You must wear a helmet while riding a bike.
తెలుగు అర్థం: బైక్ నడిపేటప్పుడు నువ్వు తప్పనిసరిగా హెల్మెట్ ధరించాలి.
B. బలమైన నిర్ధారణ
Sentence: She has worked for twelve hours. She must be tired.
తెలుగు అర్థం: ఆమె పన్నెండు గంటలు పనిచేసింది. కాబట్టి ఆమె అలసిపోయి ఉండాలి.
C. నిషేధం
Sentence: You must not enter this room.
తెలుగు అర్థం: నువ్వు ఈ గదిలోకి ప్రవేశించకూడదు.
ముఖ్యమైన తేడా:
- Must not: చేయకూడదు; నిషేధం.
- Need not: చేయవలసిన అవసరం లేదు.
ఉదాహరణలు:
- You must not park here.
మీరు ఇక్కడ వాహనం నిలపకూడదు. - You need not wait for me.
మీరు నా కోసం వేచి ఉండాల్సిన అవసరం లేదు.
4. Modal Verbs – ముఖ్యమైన పోలిక
| Modal Verb | ప్రధాన ఉపయోగం | ఉదాహరణ |
|---|---|---|
| Can | సామర్థ్యం | I can swim. |
| Could | గత సామర్థ్యం / మర్యాదపూర్వక అభ్యర్థన | Could you help me? |
| May | అనుమతి / అవకాశం | May I come in? |
| Might | అవకాశం | It might rain. |
| Shall | సూచన / ప్రతిపాదన | Shall we begin? |
| Should | సలహా / బాధ్యత | You should study. |
| Will | భవిష్యత్తు / వాగ్దానం | I will help you. |
| Would | మర్యాద / ఊహాత్మక పరిస్థితి | Would you help me? |
| Must | తప్పనిసరి అవసరం | You must obey the rules. |
5. Modal Verbs తో ఉపయోగించే ముఖ్యమైన Grammar Structures
Structure 1: Modal + V1
నియమం: Modal verb తరువాత ప్రధాన క్రియ మొదటి రూపంలో ఉంటుంది.
ఉదాహరణలు:
- He can drive.
- She must work.
- They should study.
Structure 2: Modal + be + V-ing
ప్రస్తుతం జరుగుతూ ఉండవచ్చని భావించే చర్యను తెలియజేయడానికి ఉపయోగించవచ్చు.
ఉదాహరణ:
He may be sleeping.
అతను నిద్రపోతూ ఉండవచ్చు.
Structure 3: Modal + have + V3
గతంలో జరిగిన చర్య గురించి అంచనా, అవకాశం, విచారం లేదా విమర్శను తెలియజేయవచ్చు.
ఉదాహరణలు:
- She may have left.
- He must have forgotten.
- You should have studied.
Structure 4: Modal + be + V3
Passive Voice నిర్మాణంలో ఉపయోగిస్తారు.
ఉదాహరణ:
The work must be completed today.
ఈ పని ఈరోజే పూర్తి చేయాలి.
Structure 5: Modal + have been + V-ing
గతంలో కొంతకాలం పాటు కొనసాగి ఉండవచ్చని భావించే చర్యను సూచించవచ్చు.
ఉదాహరణ:
He might have been working all night.
అతను రాత్రంతా పనిచేస్తూ ఉండి ఉండవచ్చు.
6. Practice Questions – Modal Helping Verbs
క్రింది ప్రశ్నలను స్వయంగా ప్రయత్నించిన తరువాత సమాధానాలను పరిశీలించండి.
Part A: Choose the Correct Modal Verb
Question 1
She ______ speak three languages fluently.
(a) cans
(b) can
(c) should to
(d) musts
Question 2
You ______ consult a doctor if you feel unwell.
(a) should
(b) should to
(c) must to
(d) can to
Question 3
______ I come in, sir?
(a) Must
(b) Should
(c) May
(d) Would to
Question 4
It ______ rain tonight. The sky is cloudy.
(a) might
(b) must to
(c) cans
(d) should to
Question 5
You ______ wear a helmet while riding a motorcycle. It is compulsory.
(a) might
(b) must
(c) would
(d) could
Question 6
______ you please help me with this task?
(a) Must
(b) Could
(c) Should to
(d) Cans
Question 7
When he was young, he ______ run very fast.
(a) can
(b) could
(c) must to
(d) should to
Question 8
I promise that I ______ help you tomorrow.
(a) will
(b) wills
(c) will to
(d) must to
Question 9
You ______ park your car here. Parking is prohibited.
(a) need not
(b) might not
(c) must not
(d) would not
Question 10
We have plenty of time. You ______ hurry.
(a) must not
(b) need not
(c) should to
(d) cannot to
Part B: Fill in the Blanks
Question 11
Students ______ obey the rules of the institution.
Question 12
______ we go for a walk this evening?
Question 13
He ______ be at home, but I am not sure.
Question 14
You ______ have informed me earlier. Now it is too late.
Question 15
The work ______ be completed before Friday.
Question 16
If I had enough money, I ______ buy a new car.
Question 17
She ______ have reached the station by now. Her train left two hours ago.
Question 18
He ______ be sleeping now. Please do not disturb him.
7. Answers with Telugu Explanations
Answer 1: (b) can
Correct sentence: She can speak three languages fluently.
వివరణ: సామర్థ్యాన్ని తెలియజేయడానికి can ఉపయోగిస్తారు. Modal verb తరువాత speak అనే V1 వస్తుంది.
Answer 2: (a) should
Correct sentence: You should consult a doctor if you feel unwell.
వివరణ: సలహా ఇవ్వడానికి should ఉపయోగిస్తారు.
Answer 3: (c) May
Correct sentence: May I come in, sir?
వివరణ: మర్యాదపూర్వకంగా అనుమతి అడగడానికి May I…? ఉపయోగిస్తారు.
Answer 4: (a) might
Correct sentence: It might rain tonight.
వివరణ: భవిష్యత్తులో వర్షం పడే అవకాశం ఉందని తెలియజేయడానికి might ఉపయోగిస్తారు.
Answer 5: (b) must
Correct sentence: You must wear a helmet while riding a motorcycle.
వివరణ: తప్పనిసరి నియమాన్ని తెలియజేయడానికి must ఉపయోగిస్తారు.
Answer 6: (b) Could
Correct sentence: Could you please help me with this task?
వివరణ: మర్యాదపూర్వక అభ్యర్థన కోసం could ఉపయోగిస్తారు.
Answer 7: (b) could
Correct sentence: When he was young, he could run very fast.
వివరణ: గతంలో ఉన్న సామర్థ్యాన్ని తెలియజేయడానికి could ఉపయోగిస్తారు.
Answer 8: (a) will
Correct sentence: I promise that I will help you tomorrow.
వివరణ: భవిష్యత్తు చర్య లేదా వాగ్దానాన్ని తెలియజేయడానికి will ఉపయోగిస్తారు.
Answer 9: (c) must not
Correct sentence: You must not park your car here.
వివరణ: నిషేధాన్ని తెలియజేయడానికి must not ఉపయోగిస్తారు.
Answer 10: (b) need not
Correct sentence: We have plenty of time. You need not hurry.
వివరణ: తొందరపడాల్సిన అవసరం లేదని తెలియజేయడానికి need not ఉపయోగిస్తారు.
Answer 11: should / must
Correct sentence: Students should obey the rules of the institution.
వివరణ: నియమాలను పాటించాల్సిన బాధ్యతను తెలియజేయడానికి should లేదా మరింత బలమైన తప్పనిసరితనాన్ని సూచించడానికి must ఉపయోగించవచ్చు.
Answer 12: Shall
Correct sentence: Shall we go for a walk this evening?
వివరణ: ఒక ప్రతిపాదన లేదా సూచన ఇవ్వడానికి Shall we…? ఉపయోగిస్తారు.
Answer 13: might / may / could
Correct sentence: He might be at home, but I am not sure.
వివరణ: నిశ్చయత లేని అవకాశాన్ని తెలియజేయడానికి might ఉపయోగిస్తారు.
Answer 14: should
Correct sentence: You should have informed me earlier.
వివరణ: గతంలో చేయాల్సిన పని చేయలేదని సూచించడానికి should have + V3 ఉపయోగిస్తారు.
నిర్మాణం: Should + have + informed (V3).
Answer 15: must / should
Correct sentence: The work must be completed before Friday.
వివరణ: పనిని తప్పనిసరిగా పూర్తి చేయాలని సూచించడానికి must ఉపయోగిస్తారు.
ఇక్కడ be completed అనేది Passive Voice నిర్మాణం.
Answer 16: would
Correct sentence: If I had enough money, I would buy a new car.
వివరణ: ఊహాత్మక పరిస్థితిని తెలియజేయడానికి would ఉపయోగిస్తారు.
Answer 17: should
Correct sentence: She should have reached the station by now.
వివరణ: సాధారణంగా ఆశించిన ఫలితాన్ని లేదా అంచనాను తెలియజేయడానికి should have + V3 ఉపయోగించవచ్చు.
Answer 18: may / might
Correct sentence: He might be sleeping now.
వివరణ: ప్రస్తుతం జరుగుతూ ఉండవచ్చని భావించే చర్యను తెలియజేయడానికి might be + V-ing ఉపయోగిస్తారు.
8. పోటీ పరీక్షలకు అత్యంత ముఖ్యమైన నియమాలు
| నియమం | సరైన నిర్మాణం | ఉదాహరణ |
|---|---|---|
| సామర్థ్యం | Can + V1 | She can sing. |
| గత సామర్థ్యం | Could + V1 | He could swim. |
| అనుమతి | May + Subject + V1? | May I enter? |
| సలహా | Should + V1 | You should study. |
| తప్పనిసరి అవసరం | Must + V1 | You must obey. |
| నిషేధం | Must not + V1 | You must not smoke. |
| అవసరం లేదు | Need not + V1 | You need not wait. |
| గత చర్యపై విచారం | Should have + V3 | You should have called. |
| గత చర్యపై అంచనా | Must have + V3 | He must have left. |
| Passive Voice | Modal + be + V3 | It must be done. |
| జరుగుతూ ఉండే చర్యపై అవకాశం | May/Might + be + V-ing | She may be sleeping. |
| ఊహాత్మక పరిస్థితి | Would + V1 | I would help you. |
చివరిగా గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన విషయం
Can, Could, May, Might, Shall, Should, Will, Would, Must వంటి modal verbs తరువాత సాధారణంగా V1 (Base Form) వస్తుంది.
అయితే:
- Should have + V3 — గతంలో చేయాల్సిన పని లేదా అంచనా.
- Must have + V3 — గతంలో జరిగిన విషయంపై బలమైన నిర్ధారణ.
- May/Might have + V3 — గతంలో జరిగి ఉండవచ్చని సూచించే అవకాశం.
- Modal + be + V3 — Passive Voice.
- Modal + be + V-ing — కొనసాగుతూ ఉండవచ్చని భావించే చర్య.
ఈ నియమాలను అర్థం చేసుకుంటే పోటీ పరీక్షల్లో Modal Helping Verbs కు సంబంధించిన ఖాళీలను పూరించడం, తప్పులను గుర్తించడం, సరైన వాక్యాన్ని ఎంచుకోవడం వంటి ప్రశ్నలను సులభంగా పరిష్కరించవచ్చు.
క్వాంటిటేటివ్ ఆప్టిట్యూడ్
గణిత సమస్యలు,Questions 201–205 .
Question 201: Length of Reel
Question in English:
32 shirt pieces of 120 cm each can be cut from a reel of cloth. After cutting these pieces, 80 cm of cloth remains. What is the length of the reel of cloth in metres?
Options:
(a) 38.70 metres
(b) 39.20 metres
(c) 3870 metres
(d) 3920 metres
(e) None of these
Correct Answer: (b) 39.20 metres
తెలుగు వివరణ:
ఒక్కొక్క షర్ట్ ముక్క పొడవు = 120 సెం.మీ.
కత్తిరించిన ముక్కల సంఖ్య = 32
మొత్తం కత్తిరించిన వస్త్రం పొడవు:
మిగిలిన వస్త్రం పొడవు = 80 సెం.మీ.
కాబట్టి రీల్ మొత్తం పొడవు:
మనకు పొడవు మీటర్లలో కావాలి.
100 సెం.మీ. = 1 మీటరు
అందువల్ల,
కాబట్టి సరైన సమాధానం (b) 39.20 metres.
పరీక్షా చిట్కా: సెం.మీ.లను మీటర్లలోకి మార్చడానికి 100తో భాగించాలి.
Question 202: Ram, Mohan and Sohan
Question in English:
Ram has ₹6 more than Mohan and ₹9 more than Sohan. All the three have ₹33 in all. Ram has a share of:
Options:
(a) ₹7
(b) ₹10
(c) ₹13
(d) ₹16
Correct Answer: (d) ₹16
తెలుగు వివరణ:
ఈ ప్రశ్నలో ముగ్గురి దగ్గర ఉన్న మొత్తం డబ్బు ₹33.
రామ్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు, మోహన్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు కంటే ₹6 ఎక్కువ.
రామ్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు, సోహన్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు కంటే ₹9 ఎక్కువ.
దశ 1: మోహన్ దగ్గర ఉన్న డబ్బును అనుకుందాం.
మోహన్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు:
రామ్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు, మోహన్ కంటే ₹6 ఎక్కువ కాబట్టి:
రామ్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు, సోహన్ కంటే ₹9 ఎక్కువ.
అందువల్ల సోహన్ దగ్గర ఉన్న డబ్బు:
దశ 2: మొత్తం డబ్బుతో సమీకరణం రూపొందించాలి.
ముగ్గురి దగ్గర ఉన్న మొత్తం డబ్బు ₹33.
కాబట్టి,
సమాన పదాలను కలిపితే:
అంటే మోహన్ దగ్గర ₹10 ఉన్నాయి.
దశ 3: రామ్ దగ్గర ఉన్న డబ్బును కనుగొనాలి.
ధ్రువీకరణ:
- మోహన్ = ₹10
- రామ్ = ₹16
- సోహన్ = ₹7
మొత్తం:
అందువల్ల గణన సరైనది.
సరైన సమాధానం: (d) ₹16
Question 203: Number of Half-Pint Bottles
Question in English:
The maximum number of half-pint bottles of cream that can be filled from a 4-gallon can of cream?
(2 pt. = 1 qt. and 4 qt. = 1 gal.)
Options:
(a) 16
(b) 24
(c) 30
(d) 64
Correct Answer: (d) 64
తెలుగు వివరణ:
ఈ ప్రశ్నలో గ్యాలన్లను పింట్లలోకి మార్చి, మొత్తం ఎన్ని అర పింట్ సీసాలను నింపవచ్చో కనుగొనాలి.
ఇచ్చిన సమాచారం:
- 1 గ్యాలన్ = 4 క్వార్ట్స్
- 1 క్వార్ట్ = 2 పింట్స్
కాబట్టి,
4 గ్యాలన్లలో ఉండే మొత్తం పింట్లు:
ఒక్కో సీసా సామర్థ్యం = అర పింట్.
అంటే,
మొత్తం సీసాల సంఖ్య:
సరైన సమాధానం: (d) 64
పరీక్షా చిట్కా: ఒక పరిమాణాన్ని చిన్న యూనిట్లోకి మార్చేటప్పుడు గుణించాలి. మొత్తం పరిమాణాన్ని ఒక్కో సీసా సామర్థ్యంతో భాగిస్తే సీసాల సంఖ్య వస్తుంది.
Question 204: Cost of Making Compact Discs
Question in English:
It costs ₹x each to make the first thousand copies of a compact disc and ₹y to make each subsequent copy. If z is greater than 1000, how much will it cost to make z copies of the compact disc?
Options:
(a)
(b)
(c)
(d)
Correct Answer: (c)
తెలుగు వివరణ:
ఈ ప్రశ్నలో మొదటి 1000 కాపీల తయారీ ఖర్చు, ఆ తరువాత తయారు చేసే కాపీల ఖర్చు వేర్వేరుగా ఉన్నాయి.
ఇచ్చిన వివరాలు:
- మొదటి 1000 కాపీలకు ఒక్కో కాపీ ఖర్చు = ₹x
- ఆ తరువాత ప్రతి కాపీ ఖర్చు = ₹y
- మొత్తం కాపీలు = z
దశ 1: మొదటి 1000 కాపీల ఖర్చు
ఒక్కో కాపీకి ₹x ఖర్చు అవుతుంది.
కాబట్టి,
దశ 2: మిగిలిన కాపీల సంఖ్య
మొత్తం కాపీలు = z.
మొదటి 1000 కాపీలు తయారు చేసిన తరువాత మిగిలేవి:
దశ 3: మిగిలిన కాపీల ఖర్చు
మిగిలిన ప్రతి కాపీకి ₹y ఖర్చు అవుతుంది.
కాబట్టి,
దశ 4: మొత్తం ఖర్చు
కుండలీకరణాలను తొలగిస్తే:
సమాన పదాలను కలిపితే:
సరైన సమాధానం: (c) 1000(x−y)+yz1000(x-y)+yz
ముఖ్యమైన విషయం: మొత్తం కాపీల సంఖ్య అయినప్పటికీ, మొదటి 1000 కాపీలకు ప్రత్యేక ధర ఉంది. కాబట్టి మిగిలిన కాపీల సంఖ్యను గా తీసుకోవాలి.
Question 205: Monthly Salaries of Men and Women
Question in English:
The total monthly salary of 4 men and 2 women is ₹46,000. If a woman earns ₹500 more than a man, what is the monthly salary of a woman?
Options:
(a) ₹6,500
(b) ₹7,500
(c) ₹8,000
(d) ₹9,000
Correct Answer: (c) ₹8,000
తెలుగు వివరణ:
ఇచ్చిన వివరాలు:
- 4 మంది పురుషులు, 2 మంది మహిళల మొత్తం నెలవారీ జీతం = ₹46,000
- ఒక మహిళ జీతం, ఒక పురుషుడి జీతం కంటే ₹500 ఎక్కువ.
దశ 1: పురుషుడి జీతాన్ని అనుకుందాం.
పురుషుడి నెలవారీ జీతం:
మహిళ జీతం పురుషుడి జీతం కంటే ₹500 ఎక్కువ కాబట్టి:
దశ 2: మొత్తం జీతానికి సమీకరణం రూపొందించాలి.
నలుగురు పురుషుల మొత్తం జీతం:
ఇద్దరు మహిళల మొత్తం జీతం:
వీటి మొత్తం ₹46,000.
కాబట్టి,
కుండలీకరణాలను తొలగిస్తే:
అంటే పురుషుడి నెలవారీ జీతం ₹7,500.
దశ 3: మహిళ జీతాన్ని కనుగొనాలి.
సరైన సమాధానం: (c) ₹8,000
ధ్రువీకరణ:
నలుగురు పురుషుల జీతం:
ఇద్దరు మహిళల జీతం:
మొత్తం:
కాబట్టి సమాధానం సరైనది.
తుది సమాధానాల పట్టిక
| ప్రశ్న నంబర్ | సరైన సమాధానం | ప్రధాన అంశం |
|---|---|---|
| 201 | (b) 39.20 metres | యూనిట్ల మార్పిడి |
| 202 | (d) ₹16 | సరళ సమీకరణాలు |
| 203 | (d) 64 | కొలతల మార్పిడి, భాగహారం |
| 204 | (c) | బీజగణిత సమీకరణాలు |
| 205 | (c) ₹8,000 | జీతాల ఆధారంగా సమీకరణాలు |
పోటీ పరీక్షల కోసం ముఖ్యమైన సూచనలు
- 201: సెం.మీ. నుంచి మీటర్లకు మారడానికి 100తో భాగించాలి.
- 202: ఒక వ్యక్తి డబ్బును గా తీసుకుని, మిగిలిన వారి డబ్బును దాని ఆధారంగా వ్యక్తపరచాలి.
- 203: 1 గ్యాలన్ = 8 పింట్స్; 4 గ్యాలన్లు = 32 పింట్స్.
- 204: వేర్వేరు ధరలతో తయారు చేసే వస్తువుల మొత్తం ఖర్చును విడివిడిగా లెక్కించాలి.
- 205: పురుషుడి జీతాన్ని గా తీసుకుని, మహిళ జీతాన్ని గా సూచించాలి.
గణిత సమస్యలు 206–210
Question 206: Pineapples and Watermelons
Question in English:
A pineapple costs ₹7 each. A watermelon costs ₹5 each. A person spends ₹38 on these fruits. The number of pineapples purchased is:
Options:
(a) 2
(b) 3
(c) 4
(d) Data inadequate
Correct Answer: (c) 4
తెలుగు వివరణ
ఒక్క పైనాపిల్ ధర = ₹7.
ఒక్క పుచ్చకాయ ధర = ₹5.
రెండు రకాల పండ్లకు ఖర్చు చేసిన మొత్తం = ₹38.
పైనాపిళ్ల సంఖ్యను , పుచ్చకాయల సంఖ్యను అనుకుందాం.
అప్పుడు,
పుచ్చకాయల సంఖ్యను కనుగొనడానికి,
పుచ్చకాయల సంఖ్య తప్పనిసరిగా పూర్ణ సంఖ్య అయి ఉండాలి.
అందువల్ల అనేది 5తో భాగించబడాలి.
ఇప్పుడు ఇచ్చిన ఎంపికలను పరిశీలిద్దాం.
ఎంపిక (a): x=2x=2
ఇది పూర్ణ సంఖ్య కాదు.
కాబట్టి 2 పైనాపిళ్లు సాధ్యం కాదు.
ఎంపిక (b): x=3x=3
ఇది కూడా పూర్ణ సంఖ్య కాదు.
ఎంపిక (c): x=4x=4
అంటే 4 పైనాపిళ్లు, 2 పుచ్చకాయలు కొనుగోలు చేయవచ్చు.
మొత్తం ఖర్చు:
కాబట్టి సమాధానం సరైనది.
సరైన సమాధానం: (c) 4
పరీక్షా చిట్కా: వస్తువుల సంఖ్యను సూచించే చరరాశుల విలువలు సున్నా లేదా ధన పూర్ణ సంఖ్యలు కావాలి. భిన్న సంఖ్యలో పండ్లు కొనుగోలు చేయలేము.
Question 207: Conversion of Celsius into Fahrenheit
Question in English:
Water boils at 212°F or 100°C and melts at 32°F or 0°C. If the temperature of a particular day is 35°C, it is equivalent to:
Options:
(a) 85°F
(b) 90°F
(c) 95°F
(d) 99°F
Correct Answer: (c) 95°F
తెలుగు వివరణ
సెల్సియస్ ఉష్ణోగ్రతను ఫారెన్హీట్లోకి మార్చడానికి ఈ సూత్రాన్ని ఉపయోగించాలి.
ఇక్కడ:
- = ఫారెన్హీట్ ఉష్ణోగ్రత
- = సెల్సియస్ ఉష్ణోగ్రత
ప్రశ్నలో ఇచ్చినది:
సూత్రంలో విలువను ప్రతిక్షేపిస్తే,
ముందుగా,
అప్పుడు,
సరైన సమాధానం: (c) 95°F
గుర్తుంచుకోవాల్సిన సూత్రాలు
సెల్సియస్ నుంచి ఫారెన్హీట్కు:
ఫారెన్హీట్ నుంచి సెల్సియస్కు:
పరీక్షా చిట్కా: ఈ రెండు సూత్రాలను గుర్తుంచుకుంటే ఉష్ణోగ్రత మార్పిడికి సంబంధించిన ప్రశ్నలను సులభంగా పరిష్కరించవచ్చు.
Question 208: Division of 74 into Two Parts
Question in English:
74 is divided into two parts so that 5 times one part and 11 times the other part are together equal to 454. The parts are:
Options:
(a) 14, 60
(b) 60, 14
(c) 30, 44
(d) 44, 30
Correct Answer: (b) 60, 14
తెలుగు వివరణ
74ను రెండు భాగాలుగా విభజించారు.
ఆ రెండు భాగాల మొత్తం 74.
మొదటి భాగాన్ని అనుకుందాం.
అప్పుడు రెండవ భాగం:
ప్రశ్న ప్రకారం, మొదటి భాగానికి 5 రెట్లు, రెండవ భాగానికి 11 రెట్లు కలిపితే 454 వస్తుంది.
అందువల్ల,
కుండలీకరణాలను తొలగిస్తే,
సమాన పదాలను కలిపితే,
మొదటి భాగం = 60.
రెండవ భాగం:
అందువల్ల రెండు భాగాలు 60, 14.
ధ్రువీకరణ
రెండు భాగాల మొత్తం:
ప్రశ్నలో ఇచ్చిన షరతు ప్రకారం,
కాబట్టి సమాధానం సరైనది.
సరైన సమాధానం: (b) 60, 14
పరీక్షా చిట్కా: మొత్తం తెలిసినప్పుడు ఒక భాగాన్ని గా తీసుకుంటే, రెండవ భాగాన్ని మొత్తం నుంచి తీసివేయడం ద్వారా పొందవచ్చు.
Question 209: Cost of Chairs and Tables
Question in English:
The price of 10 chairs is equal to that of 4 tables. The price of 15 chairs and 2 tables together is ₹4,000. The total price of 12 chairs and 3 tables is:
Options:
(a) ₹3,500
(b) ₹3,750
(c) ₹3,840
(d) ₹3,900
Correct Answer: (d) ₹3,900
తెలుగు వివరణ
10 కుర్చీల ధర = 4 బల్లల ధర.
ఒక్క కుర్చీ ధరను ₹, ఒక్క బల్ల ధరను ₹ అనుకుందాం.
అప్పుడు,
రెండు వైపులా 4తో భాగిస్తే,
అంటే ఒక బల్ల ధర, ఒక కుర్చీ ధరకు రెండున్నర రెట్లు.
దశ 1: రెండవ షరతును ఉపయోగించడం
15 కుర్చీలు, 2 బల్లల మొత్తం ధర ₹4,000.
కాబట్టి,
ఇప్పుడు ను ప్రతిక్షేపిస్తే,
అంటే ఒక్క కుర్చీ ధర ₹200.
దశ 2: ఒక్క బల్ల ధరను కనుగొనడం
అంటే ఒక్క బల్ల ధర ₹500.
దశ 3: 12 కుర్చీలు, 3 బల్లల ధర
12 కుర్చీల ధర:
3 బల్లల ధర:
మొత్తం ధర:
సరైన సమాధానం: (d) ₹3,900
పరీక్షా చిట్కా
ఇలాంటి ప్రశ్నల్లో ముందుగా ఒక్కో వస్తువు ధరను , లతో సూచించాలి. ఇచ్చిన రెండు షరతులను సమీకరణాలుగా మార్చి, తరువాత అడిగిన మొత్తం ధరను లెక్కించాలి.
Question 210: Cost of Apples and Bananas
Question in English:
The cost of two dozen apples and three dozen bananas is ₹136. The cost of five dozen bananas and one dozen apples is ₹110. What is the price of one dozen bananas?
Options:
(a) ₹16
(b) ₹18
(c) ₹20
(d) ₹24
(e) None of these
Correct Answer: (e) None of these
తెలుగు వివరణ
ఒక డజను యాపిల్స్ ధరను ₹, ఒక డజను అరటిపండ్ల ధరను ₹ అనుకుందాం.
ప్రశ్నలో ఇచ్చిన వివరాలు:
- 2 డజన్ల యాపిల్స్, 3 డజన్ల అరటిపండ్ల మొత్తం ధర ₹136.
- 1 డజను యాపిల్స్, 5 డజన్ల అరటిపండ్ల మొత్తం ధర ₹110.
దశ 1: మొదటి సమీకరణం
దశ 2: రెండవ సమీకరణం
రెండు వైపులా 2తో గుణిస్తే,
దశ 3: రెండు సమీకరణాలను తీసివేయడం
సమీకరణం (2) నుంచి సమీకరణం (1)ను తీసివేద్దాం.
అంటే ఒక డజను అరటిపండ్ల ధర ₹12.
పుస్తకంలోని సమాధానాన్ని ధ్రువీకరించడం
ఇక్కడ ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే, మీరు అందించిన ప్రశ్నలో రెండవ షరతు:
“The cost of 5 dozen bananas and one dozen apples is ₹110.”
అని ఉంది. ఈ వివరాల ప్రకారం సరైన సమాధానం ₹12 అవుతుంది. కానీ ఇది ఇచ్చిన ఎంపికల్లో లేదు.
అందువల్ల ఈ ప్రశ్నలో ముద్రణ దోషం లేదా ప్రశ్నలోని సంఖ్యల్లో పొరపాటు ఉండే అవకాశం ఉంది.
పుస్తకంలోని పరిష్కారంలో కూడా సమీకరణాలను ఇలా రూపొందించారు:
అయితే ఈ సమీకరణాల నుంచి వస్తుంది.
సరైన గణిత సమాధానం: ₹12 (ఇచ్చిన ఎంపికల్లో లేదు).
తుది ధ్రువీకరణ పట్టిక
| ప్రశ్న | సరైన సమాధానం |
|---|---|
| 206 | (c) 4 |
| 207 | (c) 95°F |
| 208 | (b) 60, 14 |
| 209 | (d) ₹3,900 |
| 210 | (e)₹12 |
పోటీ పరీక్షలకు ముఖ్యమైన అంశాలు
- 206: వస్తువుల సంఖ్యను కనుగొనడానికి సరళ సమీకరణాన్ని ఉపయోగించాలి.
- 207: సెల్సియస్ నుంచి ఫారెన్హీట్కు మార్పిడి సూత్రాన్ని గుర్తుంచుకోవాలి.
- 208: రెండు భాగాల మొత్తం తెలిసినప్పుడు ఒక భాగాన్ని , మరొక భాగాన్ని గా తీసుకోవచ్చు.
- 209: వస్తువుల ధరల మధ్య సంబంధాన్ని ఉపయోగించి సమీకరణాలు రూపొందించాలి.
- 210: రెండు సమీకరణాలను తీసివేయడం ద్వారా ఒక చరరాశిని తొలగించి, మరొక చరరాశి విలువను కనుగొనవచ్చు.
జాబ్ ప్రిపరేషన్ హబ్ ఫాలో అవ్వండి – ప్రభుత్వ ఉద్యోగం సాధించండి
ఎంప్లాయ్మెంట్ న్యూస్ వీక్లీలు ఇక్కడ క్లిక్ చేసి చూడండి
| ఆచార్య చాణక్యుడి ప్రకారం విజయవంతమైన వ్యక్తుల్లో ఉండే 3 ముఖ్యమైన లక్షణాలు ఆచార్య చాణక్యుడు ప్రాచీన భారతదేశానికి చెందిన గొప్ప తత్వవేత్త, ఆర్థికవేత్త, రాజకీయ వ్యూహకర్త. ఆయన మార్గదర్శకత్వం చంద్రగుప్త మౌర్యుడు మౌర్య సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించడంలో కీలక పాత్ర పోషించిందని చరిత్ర చెబుతోంది. సుమారు క్రీస్తుపూర్వం 320 నాటికి మౌర్య సామ్రాజ్యం ఆవిర్భవించింది. చాణక్యుడి బోధనల ప్రకారం, జీవితంలో విజయం సాధించడానికి జ్ఞానం మాత్రమే సరిపోదు. సరైన ఆలోచనా విధానం, క్రమశిక్షణ, పరిస్థితులను అర్థం చేసుకుని నిర్ణయాలు తీసుకునే సామర్థ్యం కూడా అవసరం. ఆయనకు ఆపాదించబడిన నీతిసూత్రాల ఆధారంగా విజయవంతమైన వ్యక్తుల్లో కనిపించే మూడు ముఖ్యమైన లక్షణాలను తెలుసుకుందాం. 1. క్రమశిక్షణ, సమయపాలన (Discipline and Time Management) విజయాన్ని సాధించాలనుకునే వ్యక్తి తన సమయాన్ని సక్రమంగా వినియోగించుకోవాలి. పనులను వాయిదా వేయకుండా, నిర్దేశించుకున్న లక్ష్యాలను సాధించడానికి నిరంతరం కృషి చేయాలి. క్రమశిక్షణతో కూడిన జీవనశైలి వ్యక్తికి ఏకాగ్రతను పెంచి, లక్ష్య సాధనలో సహాయపడుతుంది. ముఖ్యమైన సందేశం: సమయాన్ని సద్వినియోగం చేసుకుంటూ, ప్రతిరోజూ లక్ష్యం వైపు చిన్నచిన్న అడుగులు వేయాలి. 2. జ్ఞానం, నిరంతర అభ్యాసం (Knowledge and Continuous Learning) విజయవంతమైన వ్యక్తులు కొత్త విషయాలను నేర్చుకోవడానికి ఎప్పుడూ సిద్ధంగా ఉంటారు. ఇతరుల అనుభవాల నుంచి పాఠాలు నేర్చుకోవడం, తప్పులను విశ్లేషించడం, పరిస్థితులకు అనుగుణంగా తమ ఆలోచనలను మార్చుకోవడం వారి ఎదుగుదలకు దోహదపడతాయి. జ్ఞానాన్ని సంపాదించడమే కాకుండా, దానిని సరైన సమయంలో ఉపయోగించగలగడం కూడా ముఖ్యమే. ముఖ్యమైన సందేశం: నేర్చుకోవడం ఎప్పుడూ ఆపకూడదు. ప్రతి అనుభవాన్ని జ్ఞానాన్ని పెంపొందించుకునే అవకాశంగా చూడాలి. 3. ఆత్మవిశ్వాసం, వ్యూహాత్మక ఆలోచన (Self-Confidence and Strategic Thinking) విజయాన్ని సాధించాలంటే మన సామర్థ్యాలపై నమ్మకం ఉండాలి. అదే సమయంలో, ఏ పని ప్రారంభించే ముందు దాని ప్రయోజనాలు, నష్టాలు, ఎదురయ్యే సవాళ్లను విశ్లేషించాలి. భావోద్వేగాలకు లోనుకాకుండా, పరిస్థితులను అర్థం చేసుకుని నిర్ణయాలు తీసుకోవాలి. అవసరమైనప్పుడు ప్రణాళికలను మార్చుకోవడం కూడా విజయానికి కీలకం. ముఖ్యమైన సందేశం: ఆత్మవిశ్వాసంతో ముందుకు సాగాలి. అయితే ప్రతి నిర్ణయాన్ని ఆలోచించి, సరైన ప్రణాళికతో అమలు చేయాలి. ముగింపు ఆచార్య చాణక్యుడి బోధనల నుంచి మనం నేర్చుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన పాఠం ఏమిటంటే, విజయం ఒక్కరోజులో లభించదు. క్రమశిక్షణ, నిరంతర జ్ఞానార్జన, వ్యూహాత్మక ఆలోచన కలిసినప్పుడు వ్యక్తి తన లక్ష్యాలను సాధించే అవకాశాలు పెరుగుతాయి. విద్యార్థులు, ఉద్యోగార్థులు, పోటీ పరీక్షలకు సిద్ధమవుతున్న అభ్యర్థులు ఈ మూడు లక్షణాలను తమ రోజువారీ జీవితంలో అలవర్చుకుంటే చదువులోనూ, వృత్తిపరమైన ఎదుగుదలలోనూ ప్రయోజనం పొందవచ్చు. |
Leave a Reply